Lettland

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu
Stökkva á: flakk, leita

Hnit: 56°57′00″N 24°06′00″A / 56.95000°N 24.10000°A / 56.95000; 24.10000

Lýðveldið Lettland
Latvijas Republika
Fáni Lettlands Skjaldamerki Lettlands
Fáni Skjaldarmerki
Kjörorð:
„Föðurland og frelsi“
Þjóðsöngur:
Dievs, svētī Latviju!
(Guð blessi Lettland)
Staðsetning Lettlands
Höfuðborg Ríga
Opinbert tungumál lettneska
Stjórnarfar Þingræði
Raimonds Vējonis
Laimdota Straujuma
Flatarmál
 - Samtals
 - Vatn (%)
124. sæti
64.589 km²
1,57
Mannfjöldi
 - Samtals (2014)
 - Þéttleiki byggðar
148. sæti
1.997.500
35/km²
VLF (KMJ)
- Samtals
- á mann
áætl. 2014
42,471 millj. dala (100. sæti)
20.291 dalir (53. sæti)
Gjaldmiðill evra (EUR)
Tímabelti UTC+2
Þjóðarlén .lv
Landsnúmer 371

Lettland (lettneska Latvija) er eitt af Eystrasaltsríkjunum ásamt Litháen og Eistlandi. Næstu nágrannar Lettlands eru Eistland til norðurs, Litháen til suðurs og Rússland og Hvíta-Rússland til austurs, til vesturs á það strönd við Eystrasaltið þar sem landhelgi þess og Svíþjóðar mætast.

Frumbyggjar Lettlands eru Lettar og Líflendingar. Lettneska er annað tveggja núlifandi baltneskra tungumála ásamt litháísku. Þótt landið hafi verið undir erlendri stjórn frá 13. öld til 20. aldar hafa tungumál landsins og menning haldið sérstöðu sinni. Um fjórðungur íbúa Lettlands er af rússneskum uppruna. Rúmur þriðjungur íbúa eru lútherstrúar en um fjórðungur rómversk-kaþólskir, aðallega í héraðinu Latgale í suðausturhluta landsins. Tæp 20% íbúa eru í rússnesku rétttrúnaðarkirkjunni.

Lettland var hluti af Rússneska keisaradæminu frá 1710. Lýðveldið Lettland var stofnað eftir Fyrri heimsstyrjöld þann 18. nóvember 1918. Við upphaf Síðari heimsstyrjaldar var landið hernumið af Sovétmönnum. Þjóðverjar gerðu innrás í landið 1941 en Sovétmenn náðu því aftur 1944. Næstu hálfa öld var Lettland sovétlýðveldi. Árið 1987 hófst Söngvabyltingin með kröfu um sjálfstæði frá Sovétríkjunum. Í kjölfar upplausnar Sovétríkjanna 1991 lýsti Lettland yfir sjálfstæði.

Þann 20. september 2003 kusu Lettar um inngöngu í Evrópusambandið og samþykktu það. Innganga í sambandið varð að veruleika þann 1. maí 2004. Þann 29. mars 2004 gerðist Lettland aðili að NATO. Lettland tók upp evru sem gjaldmiðil 1. janúar 2014.

Tenglar[breyta | breyta frumkóða]

  Þessi landafræðigrein er stubbur. Þú getur hjálpað til með því að bæta við greinina.