Panama

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu
Jump to navigation Jump to search
Panama
República de Panamá
Fáni Panama Skjaldarmerki Panama
Fáni Skjaldarmerki
Kjörorð:
Pro Mundi Beneficio (latína)
Heiminum til hagsbóta)
Þjóðsöngur:
Himno Istmeño
Staðsetning Panama
Höfuðborg Panamaborg
Opinbert tungumál spænska
Stjórnarfar Forsetalýðveldi

Forseti Laurentino Cortizo
Varaforseti Jose Gabriel Carrizo
Sjálfstæði
 - frá Spáni 28. nóvember 1821 
 - frá Kólumbíu 3. nóvember 1903 
Flatarmál
 - Samtals
 - Vatn (%)
116. sæti
75.417 km²
2,9
Mannfjöldi
 - Samtals (2021)
 - Þéttleiki byggðar
126. sæti
4.379.039
56/km²
VLF (KMJ) áætl. 2021
 - Samtals 128,5 millj. dala (80. sæti)
 - Á mann 29.608 dalir (57. sæti)
VÞL (2019) Increase2.svg 0.815 (57. sæti)
Gjaldmiðill balbóa (PAB)
Tímabelti UTC-5
Þjóðarlén .pa
Landsnúmer +507

Panama (spænska: Panamá) er syðsta landið í Mið-Ameríku. Panama er mjótt land sem tengir saman Norður-Ameríku og Suður-Ameríku. Það á landamæri að Kosta Ríka í vestri og Kólumbíu í austri. Skipaskurður yfir Panamaeiðið, Panamaskurðurinn, hefur verið mikill áhrifavaldur í sögu landsins.

Stjórnarfar[breyta | breyta frumkóða]

Panama er stjórnskráarbundið lýðræði með framkvæmdarvald, stjórnað af forseta sem er kosinn til fimm ára í senn. Hann hefur löggjafar- og dómsyfirvald. Landinu er skipt í níu héruð og þrjú frumbyggjasvæði, sem kölluð eru cormacas.

Söguágrip[breyta | breyta frumkóða]

Panama varð sjálfstætt ríki 3. nóvember 1903 en hafði áður verið undir stjórn Kólumbíu.

Samfélag[breyta | breyta frumkóða]

Glæpatíðni[breyta | breyta frumkóða]

Panama er talið nokkuð öruggt miðað við önnur lönd í Mið-Ameríku þegar kemur að glæpum en tíðni glæpa þar er talin hærri en í flestum öðrum löndum í Mið-Ameríku. Tíðni ofbeldisglæpa í Panama jókst mikið í kringum 2007 en lögreglan í Panama beitti sér gegn þeim og náði árangri. Í júní 2010 hafði morðtíðni lækkað og hélt því áfram því sem lengra gekk á árið. 2011 fór einnig að fækka glæpum tengdum byssum, líkt og vopnuðum ránum. Þrátt fyrir það hækkaði tíðni einfalds þjófnaðar og voru snjallsímar vinsælt skotmark. Þrjú héruð í Panama með stærstu borgunum höfðu hæstu tíðni glæpa: Panamaborg, Colon og Chiriqui.

  Þessi landafræðigrein er stubbur. Þú getur hjálpað til með því að bæta við greinina.