Fossafjöll

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu
Stökkva á: flakk, leita
Kort af Fossafjöllum.
Skýringarmynd af eldgosum í Fossafjöllum síðustu 4000 ár.
Fossafjöll í Oregon: Mount Hood fremst, Mount Jefferson næst, Three Sisters fjærst.
Furur á eldfjallasvæði í Lassen Peak þjóðgarðinum.

Fossafjöll (Cascade range á ensku) er fjallgarður sem liggur frá suðurhluta Bresku Kólumbíu til norðurhluta Kaliforníu í vesturhluta Norður-Ameríku. Fjöllin eru hluti af Eldhringnum á Kyrrahafi sem er eldvirkt svæði. Hæsta fjallið er Mount Rainier í Washington-fylki og er 4392 metrar [1].

Hæstu fjöllin eru eldkeilur sem rísa hátt yfir umhverfið og auk Mount Rainier eru meðal annars áberandi: Mount Baker og Mount Adams (Washington fylki), Mount Hood (hæsta fjall Oregon), Mount McLoughlin (Oregon) og Mount Shasta (fimmta hæsta fjall Kaliforníu). Í norðurhluta fjallanna eru vernduð svæði eins og North Cascades-þjóðgarðurinn, í suðri eru Crater Lake-þjóðgarðurinn og Lassen Volcanic-þjóðgarðurinn. Elsta heimild um notkun á nafninu Fossafjöll (Cascade range) er frá breska grasafræðingnum David Douglas í byrjun 19. aldar.

Gróður og dýralíf[breyta | breyta frumkóða]

Í vesturhlíðum Fossafjalla vaxa trén degli, marþöll og ryðelri. Í austurhlíðunum þar sem þurrara er, vaxa í ríkara mæli gulfura, risalerki, fjallaþöll, fjallaþinur, eðalþinur, fjallalerki og mýralerki.

Svartbjörn, sléttuúlfur, rauðgaupa, fjallaljón, bjór, hjartardýr, vapítihjörtur og elgur eru meðal spendýra. Úlfur hefur numið land að nýju í fjöllin bandaríkjamegin. Nokkrir tugir grábjarna eru á svæðinu.

Eldvirkni[breyta | breyta frumkóða]

Síðustu gos í fjallgarðinum eru gos í Lassen Peak (Kaliforníu) sem gaus frá 1914 til 1921 og gos í Mount St. Helens (Washington-fylki) árið 1980. Smágos í St. Helens hafa verið árin 2004-2008. Af eldfjöllum í Fossafjöllum hefur St. Helens gosið tíðast síðustu 10 þúsund árin.

Heimildir[breyta | breyta frumkóða]

  • Fyrirmynd greinarinnar var „Cascade Range“ á ensku útgáfu Wikipedia. Sótt 15. febrúar 2016.
  • Ensk-íslensk orðabók með alfræðilegu ívafi. Örn og Örlygur. 1984.

Tilvísanir[breyta | breyta frumkóða]

  1. Gosið í Mount St. Helens, Harry Truman og kettirnir hans Lemúrinn. Skoðað 15. febrúar, 2016.