Forseti Finnlands
| Forseti Lýðveldisins Finnlands
Suomen tasavallan presidentti Republiken Finlands president | |
|---|---|
Forsetafáni | |
| Framkvæmdaarmur ríkisstjórnar Finnlands Skrifstofa forseta Finnlands | |
| Gerð | Þjóðhöfðingi |
| Opinbert aðsetur |
|
| Skipaður af | Kjósendum í beinum kosningum |
| Kjörtímabil | Sex ár, allt að tvö kjörtímabil í röð |
| Lagaheimild | Stjórnarskrá Finnlands (2000) |
| Stofnun | 26. júlí 1919 |
| Fyrsti embættishafi | Kaarlo Juho Ståhlberg |
| Staðgengill | Forsætisráðherra Finnlands |
| Laun | 160.000 € á ári[1] |
| Vefsíða | Heimasíða forseta Finnlands |
Forseti Lýðveldisins Finnlands (finnska: Suomen tasavallan presidentti; sænska: republiken Finlands president) er þjóðhöfðingi Finnlands. Núverandi forseti er Alexander Stubb, sem tók við embætti 1. mars 2024 eftir sigur sinn í forsetakosningum Finnlands sama ár.[2]
Forsetinn er þjóðkjörinn í almennum kosningum til sex ára kjörtímabils. Frá árinu 1994 má ekki kjósa forseta til fleiri en tveggja kjörtímabila í röð. Forsetinn verður að vera fæddur finnskur ríkisborgari. Forsetaembættið var stofnað með stjórnarskrá Finnlands árið 1919. Samkvæmt stjórnarskránni fer ríkisstjórn Finnlands með framkvæmdavaldið ásamt forsetanum og sá síðarnefndi fer aðeins með takmörkuð völd. Forsetinn er formlega æðsti maður ríkisins, á undan forseta þings og forsætisráðherra.[3]
Mestalla sögu sína frá sjálfstæði var Finnland forsetaþingræði þar sem forsetinn fór með veruleg völd bæði í innanríkis- og utanríkismálum en völd embættisins voru skert með stjórnarskrárbreytingum árin 1991, 2000 og 2012 og landið fært nær því að vera þingræði. Forsetinn ber enn ábyrgð á utanríkisstefnu landsins í samráði við ríkisstjórnina og er æðsti yfirmaður finnska hersins.
Tengt efni
[breyta | breyta frumkóða]Tilvísanir
[breyta | breyta frumkóða]- ↑ „Palkkio ja eläke“. Presidentti.
- ↑ Pekkarinen, Virpi (15 febrúar 2024). „President of the Republic of Finland to be inaugurated on 1 March 2024“. Tasavallan presidentti Sauli Niinistö (bandarísk enska). Sótt 19 janúar 2025.
- ↑ Maassa maan tavalla – tunne säännöt ja onnistu. Ulkoasiainministeriön protokollapalvelut (finnska). Ulkoasiainministeriö. 2008. ISBN 978-952-281-173-8.