Kristbjörg Kjeld
Kristbjörg Kjeld | |
|---|---|
| Fædd | Kristbjörg Þorkelína Kjeld 18. júní 1935 Reykjavík á Íslandi |
| Þjóðerni | Íslensk |
| Skóli | Flensborgarskóli Leiklistarskóli Þjóðleikhússins Leiklistarskóli Konunglega leikhússins í Kaupmannahöfn Kennaraháskóli Íslands |
| Störf | Leikkona |
| Ár virk | 1955-í dag |
| Maki | Guðmundur Steinsson (g. 1962-1996) |
| Börn | 2 |
| Foreldrar | Jóna Guðrún Finnbogadóttir Kjeld (1911-1994) Jens Sófus Matthíasson Kjeld (1908-1980) |
Kristbjörg Þorkelína Kjeld (f. 18. júní 1935) er íslensk leikkona fædd í Reykjavík. Kristbjörg er ein þekktasta og reynslumesta leikkona landsins en leikferill hennar spannar tæp 70 ár en hún steig fyrst á svið árið 1955.
Ævi
[breyta | breyta frumkóða]Kristbjörg fæddist í Reykjavík en ólst upp í Innri-Njarðvík til fermingaraldurs en fluttist þá til Hafnarfjarðar og hóf nám við Flensborgarskóla.[1] Foreldrar Kristbjargar voru Jóna Guðrún Finnbogadóttir Kjeld (1911-1994) húsmóðir og Jens Sófus Matthíasson Kjeld (1908-1980) smiður fæddur í Færeyjum.
Kristbjörg lauk námi frá Leiklistarskóla Þjóðleikhússins árið 1958 og var áheyrnarnemandi við Leiklistarskóla Konunglega leikhússins í Kaupmannahöfn frá 1959-1960. Árið 1992 lauk hún námi í uppeldis- og kennslufræðum frá Kennaraháskóla Íslands.
Kristbjörg gekk í hjónaband með Guðmundi Steinssyni (1925-1996) leikritahöfundi árið 1962. Þau eignuðust eina dóttur, Þórunni (f. 1974) sem þau ættleiddu frá Kolumbíu árið 1974 en fyrir átti Kristbjörg soninn Jens Guðjón (f. 1954).[2][3]
Starfsferill
[breyta | breyta frumkóða]Eftir að Kristbjörg lauk námi við Flensborgarskólann starfaði hún um tíma í verslun í Hafnarfirði og á skrifstofu leigubílastöðvarinnar Hreyfils.[4]
Leikferill hennar spannar tæp 70 ár en fyrsta hlutverk hennar var þegar hún var 15 ára gömul og lék heimskonu í verkinu Aumingja Hanna sem sýnt var hjá áhugaleikfélagi í Hafnarfirði.[1] Hún var fastráðinn leikkona í Þjóðleikhúsinu frá 1957-2005 en hefur einnig leikið í Borgarleikhúsinu, hjá Leikfélagi Akureyrar og Frú Emilíu. Hún var einn af stofnendum leikhópsins Grímu árið 1962 og leikstýrði með hópnum. Á árunum 1986-1998 var hún kennari við Leiklistarskóla Íslands.
Kristbjörg hefur leikið í fjölda íslenskra kvikmynda og meðal þekktustu hlutverka hennar má nefna hlutverk í kvikmyndunum 79 af stöðinni árið 1962 og í Mamma Gógó árið 2010.
Hún lét af störfum hjá Þjóðleikhúsinu vegna aldurs árið 2005 þá sjötug en frá þeim tíma hefur hún leikið í fjölda verka á sviði, í sjónvarpi og kvikmyndum.
Ferill í kvikmyndum og sjónvarpsþáttum
[breyta | breyta frumkóða]| Ár | Kvikmynd/Þáttur | Hlutverk |
|---|---|---|
| 1962 | 79 af stöðinni | Gógó |
| 1980 | Punktur punktur komma strik | Ásta |
| 1985 | Draugasaga | Móðir Elsu |
| 1988 | Glerbrot | |
| Í skugga hrafnsins | Sigríður | |
| 1989 | Flugþrá | Mamma |
| Kristnihald undir jökli | Hnallþóra | |
| 1990 | Englakroppar | Kvenfélagsformaðurinn |
| 1993 | Svanur | |
| 1995 | Einkalíf | |
| 1996 | Sigla himinfley | Lisbet |
| 1997 | Stikkfrí | Amma Hrefnu |
| 2000 | Fíaskó | Eldri kona með alzheimer |
| 2001 | No Such Thing | Nurse Joan |
| Mávahlátur | Amma | |
| 2002 | Hafið | Kristín |
| Reykjavik Guesthouse: Rent a bike | Ingibjörg | |
| Ferðin | Amma | |
| 2004 | Kaldaljós | Álfrún |
| 2006 | Börn | |
| Mýrin | Katrín | |
| 2008 | Sveitabrúðkaup | Brynhildur |
| 2010 | Mamma Gógó | Gógó |
| Kóngavegur | María | |
| Réttur | Guðfinna | |
| 2013 | Hross í oss | Hildur |
| Áramótaskaupið | ||
| 2014 | Ein Sommer in Island | Álfrún Grímsdóttir |
| 2015 | Þrestir | Amma |
| 2016 | Sundáhrifin | Auður |
| 2017 | Fangar | Herdís |
| 2018 | Steypustöðin | |
| 2021 | Zack Snyder's Justice League | Gömul íslensk kona |
| Alma | ||
| 2022 | Summerlight... and Then Comes the Night | Helga |
| Á ferð með mömmu | Mamma | |
| 2023 | Óráð | Þóra |
| Afturelding | Hildur | |
| Kuldi | Lilja eldri |
Viðurkenningar
[breyta | breyta frumkóða]- 1996 - Menningarverðlaun DV fyrir hlutverk Möllu í Taktu lagið Lóa.
- 1998 - Riddarakross Hinnar íslensku fálkaorðu fyrir leiklistarstörf.
- 2001 - Edduverðlaun sem besta leikkona í aukahlutverki í kvikmyndinni Mávahlátur
- 2004 - Edduverðlaun sem besta leikkona í aukahlutverki í kvikmyndinni Kaldaljós[5]
- 2011 - Besta leikkonan á alþjóðlegu kvikmyndahátíðinni Funchal IFF á Madeira fyrir hlutverk í myndinni Mamma Gógó[6]
- 2013 - Grímuverðlaun sem besta leikkona í aðalhlutverki fyrir Jónsmessunótt í Þjóðleikhúsinu[7]
- 2014 - Grímuverðlaun Heiðursverðlaun Leiklistarsambands Íslands fyrir ævistarf í þágu sviðslista á Íslandi
- 2017 - Heiðursverðlaunahafi Menningarverðlauna DV[8]
- 2020 - Grímuverðlaun sem besta leikkona í aukahlutverki fyrir hlutverk í Er ég mamma mín?
- 2024 - Edduverðlaun sem besta leikkona í aðalhlutverki í kvikmyndinni Á ferð með mömmu
Tenglar
[breyta | breyta frumkóða]- Umfjöllun á IMDB
- Um líf og list Kristbjargar Kjeld Geymt 20 júlí 2014 í Wayback Machine Rúv
Tilvísanir
[breyta | breyta frumkóða]- 1 2 Ruv.is, „Á meðan fólk hefur enn þolinmæði er ég til“ (skoðað 23. mars 2021)
- ↑ Dv.is, „Ég lifi í núinu“ (skoðað 23. mars 2021)
- ↑ Pétur Ástvaldsson, Samtíðarmenn J-Ö bls. 517-518, (Reykjavík, 2003)
- ↑ Visir.is, „Langar að verða frábær leikkona“ (skoðað 23. mars 2021)
- ↑ Visir.is, „Kaldaljós kom sá og sigraði“ (skoðað 23. mars 2021)
- ↑ Visir.is, „Kristbjörg Kjeld hlaut verðlaun á kvikmyndahátíð á Madeira“ (skoðað 23. mars 2021)
- ↑ „Handhafar Grímunnar 2013“, Fréttablaðið (skoðað 23. mars 2021)
- ↑ Dv.is, „Þegar maður hefur átt svo náinn sálufélaga er erfitt að missa“ (skoðað 23. mars 2021)