Hesteyri

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu
Jump to navigation Jump to search
Rústir síldarbræðslunnar og hvalstöð á Stekkeyri.

Hesteyri er eyðiþorp við Hesteyrarfjörð í Jökulfjörðum á norðanverðum Vestfjörðum. Þorpið fór í eyði rétt eftir miðja 20. öld. Hesteyrarjörðin, sem þorpið stendur á, á landamerki með jörðinni Sléttu í Sléttuhreppi yst í Hesteyrarfirði. Jörðin nær frá landamerkjum við Sléttu fyrir Hesteyrarfjörð og fremst á Lásfjall.

Á Hesteyri eru nú 9 hús sem notuð eru sem sumarhús. Flest þessara húsa eru frá fyrri hluta síðustu aldar en nokkur voru reist fyrir aldamótin 1900. Í húsi, sem gengur undir nafninu Búðin, var rekin verslun en Hesteyri varð löggiltur verslunarstaður 1881. Þegar flest var bjuggu rúmlega 80 manns á Hesteyri. Þar var læknisbústaður en oft gekk illa að fá lækni þangað.

Innan við Hesteyri rennur Hesteyrará sem oft reyndist farartálmi þeim sem ætluðu norður í víkur (Kjaransvík, Hlöðuvík, Hornvík). Sumarið 2004 var áin brúuð. Rúmum tveimur kílómetrum innan við þorpið á Stekkeyri stóð áður hvalstöð, reist 1894, sem síðar varð síldarbræðsla. Stöðin var reist af Norðmönnum en komst síðan í eigu Íslendinga. Stöðin var starfrækt fram í seinna stríð. Í dag er orðið lítið eftir af stöðinni nema rústir og strompur mikill sem enn stendur.

Hesteyrarkirkja[breyta | breyta frumkóða]

Kirkja var reist á Hesteyri, og var hún vígð 3. september 1899. Kirkjunni var þjónað frá Staðarkirkju í Aðalvík. Það voru Norðmenn þeir, sem áttu hvalverksmiðjuna á Stekkeyri, sem gáfu Hesteyringum kirkjuna, sem var flutt tilhöggvin frá Noregi. Árið 1962 var hún tekin niður og flutt til Súðavíkur þar sem hún stendur enn. Það láðist að fá leyfi landeigenda á Hesteyri fyrir töku kirkjunnar.

Hesteyrarþorp fór í eyði 1952. Þar sem kirkjan stóð áður hefur nú verið reistur minnisvarði með bjöllu og koparskildi með teikningu af kirkjugarðinum og lista yfir þá sem þarna eru grafnir.

Hesteyri í bókmenntum[breyta | breyta frumkóða]

Sögusvið í bók Yrsu Sigurðardóttur Ég man þig er Hesteyri. Ungt fólk sem er að gera upp hús í þorpinu um miðjan vetur fer að gruna að þau séu ekki einu gestirnir á staðnum.