Fara í innihald

Bretanía

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu
Bretanía
Fáni Bretaníu
Skjaldarmerki Bretaníu
Staðsetning í Frakklandi
Staðsetning í Frakklandi
Hnit: 48°N 3°V / 48°N 3°V / 48; -3
Land Frakkland
HöfuðstaðurRennes
Flatarmál
  Samtals27.208 km2
Mannfjöldi
 (2026)[1]
  Samtals3.449.370
  Þéttleiki130/km2
TímabeltiUTC+01:00 (CET)
  SumartímiUTC+02:00 (CEST)
Vefsíðawww.bretagne.bzh Breyta á Wikidata

Bretanía (franska: Bretagne, bretónska: Breizh, galló: Bertaèyn) er eitt af 18 héruðum Frakklands og er skagi sem teygir sig út í Atlantshafið í vestanverðu landinu. Héraðið skiptist í fjórar sýslur og íbúafjöldi þess er 3,4 milljónir (2026).[1] Þar er töluð, ásamt frönsku, bretónska, en það er keltneskt tungumál skylt velsku. Um tvö hundruð þúsund manna tala bretónsku á þessum slóðum. Einnig er talað galló sem er rómanskt tungumál, en hún á rætur að rekja til hernáms Rómverja. Íbúar Bretagne nefnast Bretónar.

Strandlengja Bretaníu er 1.200 km löng. Bretónar kalla strandlengjuna Armor og innskagann Argoat. Þar eru um 200 sumarleyfisstaðir og munur flóðs og fjöru allt að 18 m. Ströndin austur og vestur af St. Maló er kölluð Smaragðsströndin (Côte d'Emeraude). Á Bretaníuskaga tíðkast byggingarstíll sem er einkennandi fyrir svæðið og heimamenn halda fast í gamla siði og hefðir.

Héraðið hefur hlotið fjölda ólíkra nafna á íslensku í gegnum tímann. Bretanía er algengasta íslensk heitið í dag, en nöfnin Bertangaland, Bretland, Syðra-Bretland eða Bretland hið syðra hafa öll verið notuð.[a]

Héraðið skiptist í fjórar sýslur.

Nr. Sýsla Höfuðstaður
22 Côtes-d'Armor Saint-Brieuc
29 Finistère Quimper
35 Ille-et-Vilaine Rennes
56 Morbihan Vannes

Athugasemdir

[breyta | breyta frumkóða]
  1. Í upphafi Tristrams sögu segir: Á Bretlandi var eitt ungmenni... Bretland merkir hér Bretland hið syðra, það er Bretagne.

Tilvísanir

[breyta | breyta frumkóða]
  1. 1 2 „Populations des régions en 2023“. Insee (franska). Institut national de la statistique et des études économiques. 29. desember 2025. Sótt 2 maí 2026.