Alþýðulýðveldið Kína

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu

中华人民共和国
Zhōnghuá Rénmín Gònghéguó

Fáni ríkisins	Skjaldarmerki ríkisins
Kjörorð ríkisins: ekkert
Opinbert tungumál	Kínverska
Höfuðborg	Beijing
Forseti	Hu Jintao
Forsætisráðherra	Wen Jiabao
Flatarmál  - Samtals  - % vatn	4. sæti 9.569.960 km² 2,8%
Fólksfjöldi  - Samtals (2006)  - Þéttleiki byggðar	1. sæti 1.313.973.713 137/km²
Stofnun	1. október 1949
Gjaldmiðill	Renminbi (yuan)
Tímabelti	UTC +8
Þjóðsöngur	Mars sjálfboðaliðanna
Þjóðarlén	.cn
Landsnúmer	86

Alþýðulýðveldið Kína nær yfir megnið af því svæði sem í menningarlegu, landfræðilegu og sögulegu samhengi hefur verið kallað Kína. Allt frá stofnun þess árið 1949 hefur ríkið verið undir stjórn Kommúnistaflokks Kína. Það er fjölmennasta ríki veraldar með yfir 1,3 milljarða íbúa sem flestir teljast til þjóðar Han Kínverja. Það er stærsta ríki Austur-Asíu að flatarmáli og það fjórða stærsta í heiminum. Ríkið á landamæri að 14 ríkjum sem eru: Afganistan, Bútan, Indland, Kazakhstan, Kyrgyzstan, Laos, Mongólía, Myanmar, Nepal, Norður Kórea, Pakistan, Rússland, Tajikistan og Víetnam. Höfuðborgin er Beijing.

Alþýðulýðveldið gerir tilkall til Tævan og nærliggjandi eyja sem í raun lúta þó stjórn Lýðveldisins Kína. Hugtakið „meginland Kína“ er stundum notað til að lýsa Alþýðulýðveldinu og þá eru Hong Kong og Macau yfirleitt ekki talin með sökum sérstakrar stöðu þeirra. Einnig gengur þessi hluti Kína undir nafninu „Rauða Kína“, yfirleitt á meðal andstæðinga eða gagnrýnenda þess.

Efnisyfirlit 1 Saga 2 Héruð 3 Stærstu borgir 4 Tenglar

[breyta] Saga

[breyta] Héruð

Aðalgrein: Héruð Kína

Héruð alþýðulýðveldisins eru 33 talsins (Tævan ekki meðtalið). Þau eru:

Anhui	Beijing	Chongqing	Fujian	Gansu
Guangdong	Guangxi	Guizhou	Hainan	Heibei
Heilongjiang	Henan	Hong Kong	Hubei	Hunan
Innri Mongólía	Jiangsu	Jiangxi	Jilin	Liaoning
Makaó	Ningxia	Qinghai	Shaanxi	Shandong
Sjanghæ	Shanxi	Shinjang	Sichuan	Tianjin
Tíbet	Yunnan	Zheijiang

[breyta] Stærstu borgir

Borgvæðing hefur aukist samhliða auknum íbúafjölda efnahagsuppgangi. Erfitt getur verið að ákvarða íbúafjölda borga, bæði vegna ákvörðunar borgarmarka (sbr. Chongqing sem er bæði sveitarfélag og stórt hérað) og vegna stöðugs streymis farandsvinnuafls til stærri borga. Eftirfarandi listi sýnir nokkrar stærstu borgirnar eftir áætluðum íbúafjölda innan borgarmarka og innan stjórnsýslueiningar til samanburðar.

Borg	Íbúafjöldi (innan þéttbýlis)	Stjórnsýslustig	Íbúafjöldi (stjórnsýslustig)
Sjanghæ	15.550.000 (2007)	hérað	19.000.000 (2008)
Beijing	13.133.000 (2007)	hérað	17.430.000 (2007)
Guangzhou	11.045.800 (2007)	Sveitarfélag	15.000.000 (2007)
Shenzhen	8.464.300 (2006)	Sýsla	13.300.000 (2007)
Hong Kong	6.985.200 (2006)	Sérstjórnarhérað	6.985.200 (2006)
Dongguan	6.450.000 (2007)	Sýsla
Tianjin	5.190.000	hérað	11.500.000 (2007)
Chongqing	5.087.197	hérað	31.442.300 (2007)
Wuhan	4.890.000	Sveitarfélag	9.400.000 (2007)
Harbin	4.754.753	Sveitarfélag	9.873.742 (2007)
Shenyang	4.420.000	Sveitarfélag	7.500.000 (2007)
Chengdu	3.750.000	Sveitarfélag	11.300.000 (2007)

[breyta] Tenglar

• Vísindavefurinn: „Getið þið sagt mér allt um Kína, helst sem fyrst?“
• Vísindavefurinn: „Hvað getið þið sagt mér um kínverskt samfélag?“
• Vísindavefurinn: „Hvernig er stjórnarfarið í Kína?“
• Vísindavefurinn: „Hvað fólst í menningarbyltingunni í Kína?“
• Vísindavefurinn: „Hvernig var líf kvenna í Kína á árunum 1000 f.Kr. til 200 f.Kr.?“
• Vísindavefurinn: „Hvað bendir til þess að Kína verði eitt af stórveldum 21. aldarinnar?“