Fara í innihald

Sigríður Björk Guðjónsdóttir

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu
Sigríður Björk Guðjónsdóttir
Ríkislögreglustjóri
Í embætti
16. mars 2020  10. nóvember 2025
ForveriHaraldur Johannessen
EftirmaðurGrímur Hergeirsson (settur)
Persónulegar upplýsingar
Fædd10. júlí 1969 (1969-07-10) (56 ára)
HáskóliHáskóli Íslands
Kaupmannahafnarháskóli
Lundarháskóli

Sigríður Björk Guðjónsdóttir (f. 10. júlí 1969) er íslenskur lögfræðingur að mennt og fyrrverandi ríkislögreglustjóri. Á árunum 2014 til 2020 gegndi hún embætti lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu, 2009 til 2014 gegndi hún embætti lögreglustjórans á Suðurnesjum, 2007 til 2008 var hún aðstoðar ríkislögreglustjóri, sýslumaður á Ísafirði 2002-2006 og skattstjóri Vestfjarða frá 1996 til 2002.

Áslaug Arna Sigurbjörnsdóttir dómsmálaráðherra skipaði Sigríði í embætti ríkislögreglustjóra þann 12. mars árið 2020. Hún tók við embættinu þann 16. mars sama ár. Hæfnisnefnd hafði metið Sigríði hæfasta umsækjandann um starfið.[1] Sigríður sagði af embætti ríkislögreglustjóra 10. nóvember árið 2025.[2]

Menntun

Stúdentspróf frá Menntaskólanum í Reykjavík 1988. Embættispróf í lögfræði frá Háskóla Íslands 1993. Ársnám við framhaldsdeild lagadeildar í Kaupmannahafnarháskóla. Meistarapróf í Evrópurétti frá Háskólanum í Lundi í Svíþjóð 2002. Dúx í diplóma í stjórnun úr Lögregluskóla ríkisins og Háskóla Íslands 2004. CEPOL, Top Senior Officers Course, ársnám í Evrópska lögregluskólanum 2004-2005. Diplóma í opinberri stjórnsýslu frá Háskóla Íslands 2011. Digital Mindset námskeið  og Advanced Management Programme, AMP gráða, frá IESE Business School í New York 2018-2019. Meistarapróf í opinberri stjórnsýslu frá Háskóla Íslands 2020.[heimild vantar]

Trúnaðarstörf

Var í stjórn Félags forstöðumanna ríkisstofnana 2003-2004. Ein af stofnendum Sáttar, félags um sáttamiðlun 2005. Kjörin formaður Lögreglustjórafélagsins 2009-2011. Skipuð í Flugvirktarráð 2013-2014 og var formaður nefndar um endurskoðun á lögreglunámi 2014. Var varaformaður Ofbeldisvarnarnefndar Reykjavíkurborgar 2019-2020 og sat í stjórn Lögreglustjórafélagsins 2019-2020. Sat í stýrihópi um landamæramálefni 2020-2022. Er ein af aðalmönnum í starfshópi um innleiðingu laga um samþættingu þjónustu í þágu farsældar barn, tilnefnd af dómsmálaráðuneytinu í lok árs 2021. Hefur setið í stjórn Bjarkarhlíðar frá stofnun 2017 ásamt því að vera í stjórn Neyðarlínunnar frá 2017. Er þar að auki formaður lögregluráðs og hefur verið frá 2020.[heimild vantar]

Viðurkenningar

Hefur hlotið ýmis verðlaun og viðurkenningar fyrir vel unnin störf. Aðgerðaviðurkenning Stígamóta fyrir mansalsmál 2009. Nýsköpunarviðurkenning OECD fyrir verkefni um heimilisofbeldi sem nefnist „Að halda glugganum opnum“ 2014. Hlaut viðurkenningu frá OECD fyrir verklag um heimilisofbeldi á Suðurnesjum 2015 og ári síðar viðurkenningu Kvennaathvarfsins fyrir frumkvæði og úthald í baráttunni gegn heimilisofbeldi og hvatningu til áframhaldandi góðra verka, 2016. Viðurkenning Kvenréttindafélags Íslands fyrir gott starf í þágu jafnréttis kynjanna 2017. Hlaut stjórnunarverðlaun Stjórnvísi í flokki yfirstjórnenda 2021.[heimild vantar]

Átakamál

Eineltisákærur og ágreiningur

Árið 2016 sakaði Aldís Hilmarsdóttir, fyrrverandi yfirmaður fíkniefnadeildar, Sigríði Björk um einelti og ólögmæta framkomu. Í stefnu sem Aldís lagði fram gegn ríkinu kom fram að Sigríður hefði með ítrekuðum hætti beitt hana einelti, brotið gegn stjórnsýslulögum, starfsmannalögum og jafnréttislögum, og þröngvað henni úr starfi.[3] Sigríður færði Aldísi til í starfi í janúar 2016 og réði karlmann með minni reynslu í hennar stað, sem Aldís taldi „dulbúna og fyrirvaralausa brottvikningu“ úr embætti sínu. Sigríður neitaði að tjá sig opinberlega um málið á meðan á því stóð en á endanum fékk Aldís greiddar bætur og lét af störfum.[4]

Aðkoma að lekamálinu

Árið 2015 leiddi rannsókn Persónuverndar í ljós að Sigríður hefði sem lögreglustjóri á Suðurnesjum brotið lög með því að senda Gísla Frey Valdórssyni, aðstoðarmanni Hönnu Birnu Kristjánsdóttur þáverandi innanríkisráðherra, persónuupplýsingar um málefni hælisleitandans Tony Omos.[5][6] Sigríður steig ekki fram á meðan rannsókn málsins stóð eða umfjöllun þess var sem mest. Málið olli miklu fjaðrafoki og var Hönnu Birnu persónulega erfitt.[7] Innanríkisráðherrann sagði af sér og Sigríður var síðar skipuð lögreglustjóri á höfuðborgarsvæðinu 2014, þrátt fyrir gagnrýni í kjölfar lekamálsins.[8]

Vopnamál föður og vanhæfi

Sigríður Björk hefur tvisvar þurft að víkja sæti vegna tengsla við mál er varða föður hennar, Guðjón Valdimarsson, sem er þekktur byssusmiður og vopnasali. Árið 2018 kom nafn Guðjóns upp í rannsókn á meintum vopnalagabrotum, þar sem maður var ákærður fyrir að hafa í vörslum breyttan hálfsjálfvirkan riffil sem talinn var koma frá Guðjóni.[9] Í ljós komu upplýsingar um að Guðjón hefði selt manninum vopnið án skráningar, en þrátt fyrir það var faðirinn einungis yfirheyrður sem vitni og málið gegn kaupendanum að lokum fellt niður.Í september 2022, meðan Sigríður gegndi embætti ríkislögreglustjóra, gerði lögregla húsleit hjá Guðjóni í tengslum við rannsókn á hryðjuverkum, en þá fundust nær fjörutíu óskráð skotvopn á heimili hans.[10] Hæstaréttarlögmaður gagnrýndi að faðir ríkislögreglustjóra hefði aldrei hlotið réttarstöðu sakbornings þrátt fyrir grun um umfangsmikil ólögleg vopnaviðskipti, og sagði trúverðugleika embættisins verulega skaðaðan á meðan Sigríður væri í forsvari.[11] Málið vakti spurningar um mögulega hlutdrægni eða mistök í rannsókn vegna tengslanna en rannsókn á föður ríkislögreglustjóra var felld niður.[12]

Umdeildar ráðgjafagreiðslur og afsögn

Árið 2025 komu fram í dagsljósið umdeildar og umfangsmiklar ráðgjafagreiðslur til stjórnunarráðgjafa sem höfðu staðið yfir á árinum 2017-2025. Embætti Sigríðar greiddi einkafyrirtækinu Intra ráðgjöf, í eigu Þórunnar Óðinsdóttur stjórnunarfræðings, samtals um 190 milljónir króna fyrir ýmis konar ráðgjafarþjónustu. Þórunn hafði áður unnið sem ráðgjafi fyrir Sigríði bæði hjá lögreglunni á höfuðborgarsvæðinu og síðar hjá ríkislögreglustjóra. Umfjöllun RÚV haustið 2025 leiddi í ljós að í þessum reikningum voru m.a. gjaldfærðar klukkustundir fyrir verkefni á borð við að „skreppa í Jysk“ (rúm- og húsgagnaverslun) til að kaupa inn fyrir skrifstofu lögreglunnar og jafnvel “pælingar um uppsetningu á píluspjaldi,” allt rukkað á u.þ.b. 36 þúsund krónur á tímann. [13] Þegar RÚV spurðist fyrir um greiðslurnar brást embættið í kjölfarið við með því að ráða Þórunni tímabundið sem starfsmann í fullt starf, í stað þess að halda áfram dýrum verktakasamningi.[14][15] Málið er nú til skoðunar af hálfu yfirvalda, en það hefur varpað ljósi á eftirlit með ráðstöfun opinberra fjármuna innan lögreglunnar.[16]

Sigríður sagði af sér sem ríkislögreglustjóri þann 10. nóvember 2025. Hún var flutt í stöðu sérfræðings í aðgerðum gegn kynbundnu ofbeldi í dómsmálaráðuneytinu.[2]

Tilvísanir

  1. „Sigríður Björk nýr ríkislögreglustjóri“. Kjarninn. 12. mars 2020. Sótt 8. apríl 2020.
  2. 1 2 Árni Sæberg (10. nóvember 2025). „Sig­ríður Björk segir af sér“. Vísir. Sótt 11. nóvember 2025.
  3. Jóhannsson, Jóhann Páll (23 júlí 2016). „Sökuð um einelti og lögbrot: Gekk um og las upp úr tölvupóstum Aldísar – vildi vita hvað hún hefði sagt ráðherra“. Heimildin. Sótt 29 október 2025.
  4. „Stefnir ríkinu vegna saknæmrar hegðunar lögreglustjóra“. Kjarninn. 22 júlí 2016. Sótt 29 október 2025.
  5. „Sigríður Björk braut lög um persónuvernd“. Viðskiptablaðið. 27. febrúar 2015. Sótt 8. apríl 2020.
  6. „Sigríður Björk braut lög og var síðan skipuð lögreglustjóri“. Stundin. 27. febrúar 2015. Sótt 8. apríl 2020.
  7. Hilmarsdóttir, Sunna Kristín (21 nóvember 2014). „Biður enga afsökunar á lekamálinu - Vísir“. visir.is. Sótt 29 október 2025.
  8. Ritstjórn (27 febrúar 2015). „Sigríður Björk braut lög og var síðan skipuð lögreglustjóri“. Heimildin. Sótt 29 október 2025.
  9. „Heimilisleg yfirheyrsla í Hafnarfirði – Faðir ríkislögreglustjóra skammaði auðmjúkan lögreglumann“. DV. 6 nóvember 2022. Sótt 29 október 2025.
  10. „Faðir ríkislögreglustjóra gat ekki gert grein fyrir á fjórða tug vopna: einungis yfirheyrður sem vitni“. Frettin.is. 3 nóvember 2022. Sótt 29 október 2025.
  11. Jónsdóttir, Ólafur Björn Sverrisson,Hallgerður Kolbrún E. (11 febrúar 2022). „„Trúverðuleiki embættisins með hana í stafni er enginn" - Vísir“. visir.is. Sótt 29 október 2025.
  12. „Felldu niður rannsókn á föður ríkislögreglustjóra“. www.mbl.is. Sótt 29 október 2025.
  13. Sigurbjörnsdóttir, Silja Rún (27 október 2025). „Skreppiferðir í Jysk meðal þess sem ráð­gjafi rukkaði fyrir - Vísir“. visir.is. Sótt 29 október 2025.
  14. Sigurbjörnsdóttir, Silja Rún (27 október 2025). „Ráð­gjafinn ráðinn í tíma­bundið starf eftir dýra skreppitúra - Vísir“. visir.is. Sótt 29 október 2025.
  15. Jóhannsson, Helgi Seljan; Gunnarsson, Freyr Gígja (28 október 2025). „Stjórnendaráðgjafinn fékk tímabundna starfið tveimur dögum eftir að óskað var eftir tímaskýrslum um störf hennar - RÚV.is“. RÚV. Sótt 29 október 2025.
  16. Helgason, Stígur (28 október 2025). „„Slær mig ekki sem góð meðferð á opinberu fé" - RÚV.is“. RÚV. Sótt 29 október 2025.