Innri Suðureyjar


Innri Suðureyjar (skosk gelíska: Na h-Eileanan a-staigh „innri eyjar“, enska: Inner Hebrides) er eyjaþyrping við vesturströnd meginlands Skotlands. Þær liggja suðaustur af Ytri Suðureyjum (eða Vestureyjum) og tilheyra stærri eyjaklasa sem heitir Suðureyjar.
Í Innri Suðureyjum eru 35 byggðar eyjar og 44 óbyggðar eyjar sem eru stærri en 30 hektarar að flatarmáli. Atvinna í eyjunum snýst um ferðaþjónustu, búmennsku, fiskveiðar og viskígerð. Samanlagt flatarmál eyjanna er 4.130 ferkílómetrar. Árið 2011 voru íbúar 18.948.
Í eyjunum eru ýmsar mikilvægar fornleifar. Fyrstu íbúar eyjanna voru Piktar í norðri og Gelar í suðri. Eyjarnar voru undir stjórn norrænna manna í um það bil 400 ár en með Perth-sáttmálanum árið 1266 voru þær færðar Skotlandi. Eyjarnar voru þá undir stjórn höfðinga ýmsra skoskra ættbálka (e. clans) svo sem MacLean, MacLeod og MacDonald. Mikil byggðaröskun varð í kjölfar nauðungarflutninga fólks af eyjunum á 19. öld og um langa hríð eftir það, en á síðustu árum er íbúum hætt að fækka.
Aðaltenging milli eyjanna er sjóleiðis. Tíðar ferjusiglingar eru milli eyjanna og meginlandsins. Skosk gelíska heldur sterkri stöðu á ákveðnum svæðum.
Eyjar
[breyta | breyta frumkóða]| Nafn | Nafn á ensku | Nafn á gelísku |
|---|---|---|
| Canna | — | Eilean Chanaigh |
| Colonsay | — | Colbhasa |
| Danna | — | Danna |
| Dýrey | Jura | Diùra |
| Easdale | — | Eilean Eisdeal |
| Egg | Eigg | Eige |
| Eilean dà Mhèinn | — | Eilean dà Mhèinn |
| Eilean Donan | — | Eilean Donnain |
| Eilean Shona | — | Eilean Seòna' |
| Eilean Tioram | — | Eilean Tioram |
| Eiríksey | Eriska | Ùruisg |
| Erraid | — | Eilean Earraid |
| Guðey | Gigha | Giogha |
| Guðmundsey | Gometra | Gòmastra |
| Hafnarey | Tanera Mòr | Tannara Mòr |
| Hrauney | Rona | Rònaigh |
| Hrossey | Raasay | Ratharsair |
| Hvítey | — | Eilean Bàn |
| Íl | Islay | Ìle |
| Jóna | Iona | Ì Chaluim Chille |
| Kjarbarey | Kerrera | Cearrara |
| Kola | Coll | Colla |
| Langey | Lunga | Lunga |
| Lismore | — | Lios Mòr |
| Lyng | Luing | An t-Eilean Luinn |
| Muck | — | Eilean nam Muc |
| Myl | Mull | Muile |
| Rúmey | — | Rùm |
| Sandey | Sanday | Sandaigh |
| Sauðaey | Soay | Sòdhaigh |
| Scalpay | — | Sgalpaigh |
| Seil | — | Saoil |
| Shuna | — | Siuna |
| Skíð | Skye | An t-Eilean Sgitheanach |
| Stafey | Staffa | Stafa |
| Tyrvist | Tiree | Tiriodh |
| Úlfey | Ulva | Ulbha |
| Ýsey | Isle of Ewe | Eilean Iùbh |
| Örfirisey | Oronsay | Orasaigh |