Snjóhlébarði

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu
Stökkva á: flakk, leita
Snjóhlébarði
Uncia uncia.jpg
Ástand stofns
Vísindaleg flokkun
Ríki: Dýraríki (Animalia)
Fylking: Seildýr (Chordata)
Flokkur: Spendýr (Mammalia)
Ættbálkur: Rándýr (Carnivora)
Ætt: Kattardýr (Felidae)
Undirætt: Pantherinae
Ættkvísl: Stórkettir (Panthera)
Tegund: Snjóhlébarði (P. uncia)
Undirtegundir: U. u. uncia og U. u. uncioides
Útbreiðsla snjóhlébarða
Útbreiðsla snjóhlébarða
Samheiti

Snjóhlébarði (Panthera uncia, áður þekktur sem uncia uncia) er stórt kattardýr í sem lifir í fjallahryggjum Mið- og Suður-Asíu í 2500-6000 metra hæð. Hlébarðinn er flokkaður sem tegund í útrýmingarhættu á lista IUCN og er stofninn um 4000-9000 dýr.

Þyngd er vanalega 27-55 kílógrömm en karldýr geta orðið 75 kílógrömm. Lengd er frá 75-150 cm. Feldurinn er þykkur og með grá eða gulleitan lit. Blettir eru dökkir og stærri við lappir. Augu þeirra eru fölgræn eða grá sem er óvenjulegt meðal katta. Eyrun eru smágerð til að hindra hitatap en loppur breiðar til að dreifa þyngd betur á snjó. Skottið er langt, þykkt og sveigjanlegt til að hjálpa til við jafnvægi í halla og klettabeltum. Það er notað undir fitugeymslu og geta hlébarðarnir notað það til að skýla andlitinu.

Snjóhlébarðar eru einfarar nema þegar læður eru með kettlinga og er virkur á nóttunni og í rökkri. Kettlingarnir fara úr bælinu þegar þeir eru 2-4 mánaða og fylgja móðurinni í alls 18-22 mánuð. Dýrin verða kynþroska við 2-3 ára aldur og eru með 15-18 ára lífslíkur.

Snjóhlébarðar geta ráðist á dýr sem eru fjórum sinnum stærri en þeir en leggja ekki í karlkyns jakuxa og árásir á menn eru ekki til staðar. Gras og strá eru einnig fæða þeirra

Snjóhlébörðum stafar ógn af manninum: Yfir helm­ing­ur snjó­hlé­b­arða er drep­inn af bænd­um vegna árása dýr­anna á bú­pen­ing, um 20% lend­ir í gildr­um sem ætlaðar eru fyr­ir önn­ur dýr og önn­ur 20% eru drep­in fyr­ir feld­inn. Sam­kvæmt skýrsl­u sem gefin var út árið 2016 hef­ur 20% snjó­hlé­b­arðastofns­ins verið drep­inn á síðustu 16 árum.[1]

Í þáttunum Snow Leopard – Beyond the Myth (BBC) var fylgst með snjóhlébörðum um 18 mánaða skeið í Hindu-Kush-fjöllum

Land Stærð búsvæðis
(km2)

Stofnstærð<>
Afghanistan 50,000 100–200?
Bútan 15,000 100–200?
Kína 1,100,000 2,000–2,500
Indland 75,000 200–600
Kasakstan 50,000 180–200
Kyrgyzstan 105,000 150–500
Mongólia 101,000 500–1,000
Nepal 30,000 300–500
Pakistan 80,000 200–420
Tajikistan 100,000 180–220
Úzbekistan 10,000 20–50

Heimild[breyta | breyta frumkóða]

Wikimedia Commons er með margmiðlunarefni sem tengist

Fyrirmynd greinarinnar var „Snow Leopard“ á ensku útgáfu Wikipedia. Sótt 20. feb. 2017.

Tilvísanir[breyta | breyta frumkóða]

  1. Hundruð snjó­hlé­b­arða drepn­ir á ári Mbl.is, skoðað 20. feb. 2017.