Nefhljóð

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu
Jump to navigation Jump to search
Myndunarháttur

Nefhljóð er samhljóð myndað þegar gómfyllan lækkar svo loft flæðir út í gegnum nasirnar. Í íslensku eru 3 nefhljóð n, m og ng. Í íslensku er ennfremur að finna eins konar nefmælt -h sem finnst alla jafna milli nefhljóðs og harðs lokhljóðs í enda orða í framburði allra nema norðlendinga en þetta nefmælta -h er samkvæmt skilgreiningu ekki flokkað sem nefhljóð.

Nefhljóð eru til í næstum öllum tungumálum [heimild vantar].

Skýring[breyta | breyta frumkóða]

Næstum öll nefhljóð eru lokuð nefhljóð, þ.e. þar sem loft flæðir út í gegnum nasirnar en ekki munninn því varirnar eða tungan koma í veg fyrir það. Hljóðið endurómar enn í munnholinu þrátt fyrir það. Stundum eru ólokuð nefhljóð nefmæld.

Flest nefhljóð eru rödduð en algengustu nefhljóðin þversum öll tungumál eru [n] og [m]. Órödduð nefhljóð eru til í sumum tungumálum, eins og búrmönsku, gvaraní og velsku. (Samanber lokhljóð, þar sem lokað er alveg fyrir loftinu, og önghljóð, þar sem loftið er hindrað með þröngum göngum. Bæði rödduð lokhljóð og önghljóð eru algengari en órödduð lokhljóð og önghljóð.)

Flokkun[breyta | breyta frumkóða]

Raddað Óraddað
Lýsing IPA Lýsing IPA
raddað tvívaramælt nefhljóð [[Hjálp:Alþjóðlega hljóðstafrófið|m]] óraddað tvívaramælt nefhljóð [[Hjálp:Alþjóðlega hljóðstafrófið|]]
raddað tannvaramælt nefhljóð [[Hjálp:Alþjóðlega hljóðstafrófið|ɱ]] óraddað tannvaramælt nefhljóð [[Hjálp:Alþjóðlega hljóðstafrófið|ɱ̊]]
raddað tannmælt nefhljóð [[Hjálp:Alþjóðlega hljóðstafrófið|]] óraddað tannmælt nefhljóð [[Hjálp:Alþjóðlega hljóðstafrófið|n̪̊]]
raddað tannbergsmælt nefhljóð [[Hjálp:Alþjóðlega hljóðstafrófið|n]] óraddað tannbergsmælt nefhljóð [[Hjálp:Alþjóðlega hljóðstafrófið|]]
raddað rismælt nefhljóð [[Hjálp:Alþjóðlega hljóðstafrófið|ɳ]] óraddað rismælt nefhljóð [[Hjálp:Alþjóðlega hljóðstafrófið|ɳ̊ ]]
raddað framgómmælt nefhljóð [[Hjálp:Alþjóðlega hljóðstafrófið|ɲ]] óraddað framgómmælt nefhljóð [[Hjálp:Alþjóðlega hljóðstafrófið| ɲ̥]]
raddað gómfyllumælt nefhljóð [[Hjálp:Alþjóðlega hljóðstafrófið|ŋ]] óraddað gómfyllumælt nefhljóð [[Hjálp:Alþjóðlega hljóðstafrófið|ŋ̊]]
raddað vara- og gómmælt nefhljóð [[Hjálp:Alþjóðlega hljóðstafrófið|ɴ]] óraddað vara- og gómmælt nefhljóð [[Hjálp:Alþjóðlega hljóðstafrófið|ɴ̥]]
  Þessi málfræðigrein er stubbur. Þú getur hjálpað til með því að bæta við greinina.