COVID-19

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu
Einkenni COVID-19
Coronavirus SARS-CoV-2.jpg

COVID-19 er smitsjúkdómur af völdum kórónuveirunnar SARS-CoV-2. COVID-19 kom upp í Wuhan héraði í Kína síðla árs 2019 og varð að kórónaveiruheimsfaraldri árið 2020. Alls hafa um 6,6 milljónir látist úr sjúkdóminum og 640 milljónir smitast. Fjöldi dauðsfalla er líklega vanmetinn. Í þróunarlöndum er illa haldið utan um smit og dauðsföll. [1]

Fyrsta tilvik sjúkdómsins á Íslandi var greint 28. febrúar 2020.[2]

17. mars voru smitin 199 á Íslandi. Um miðjan ágúst voru greind smit á Íslandi orðin um 2000 og dauðsföll vegna veirunnar 10 talsins. Sjúkdómurinn var í rénun frá lok apríl og aðeins 8 smit greindust í maí. Hins vegar fjölgaði smitum aftur um mitt sumar og aftur um haustið. Þriðja bylgja faraldursins hófst 11. september 2020.[3] Um miðjan október lést fyrsta manneskjan í þriðju bylgjunni úr Covid-19.[4] Hópsmit kom upp á Landakotsspítala og létust 13 af völdum þess.[5]

213 hafa alls látist á Íslandi og um 207.000 smitast eða um 55% landsmanna.

Veiran sem veldur COVID-19 breiðist aðallega út í gegnum úðadropa sem myndast þegar smitaður einstaklingur hóstar, hnerrar eða andar frá sér og smitast í gegnum augu, nef, munn eða kynfæri.

Á meðan faraldurinn gengur yfir er mikil áhersla lögð á hreinlæti svo sem handþvott, spritt og grímunotkun eða félagsforðun. Barir og líkamsræktarstaðir lokuðu ásamt fleiru. Einnig var sett samkomubann fyrir stærri viðburði. Þá hefur verið mælt með því að almenningur haldi 2 metra fjarlægð milli sín. Sóttkví er einnig beitt fyrir þá sem að hafa annaðhvort verið í návígi við smitaðan einstakling eða einhvern sem hefur komið frá hættusvæði.

Sjúkdómurinn hefur mismunandi áhrif eftir einstaklingum. Flestir þeir sem sýkjast fá væg eða miðlungsmikil einkenni. Sumir eru í meiri hættu á að veikjast alvarlega en aðrir, hættan eykst með aldri. Þeir sem eru 60 ára og eldri eru í aukinni hættu á að fá alvarleg einkenni.

Í Bretlandi 8. desember 2020 fékk fyrsti einstaklingurinn í heiminum bólusetningu, sú sprauta kom frá Pfizer. Á Íslandi fékk fyrsti einstaklingurinn sprautu 29. desember 2020. Önnur samþykkt bóluefni ásamt Pfizer eru m.a Moderna og AstraZeneca.

Tengt efni[breyta | breyta frumkóða]

Tenglar[breyta | breyta frumkóða]

Tilvísanir[breyta | breyta frumkóða]

  1. 15 milljónir látist úr covid RÚV, sótt 17/4 2022
  2. „Fyrsta tilfelli COVID-19 greint á Íslandi“. RÚV.is . 28. febrúar 2020. Sótt 7. október 2021.
  3. Sunna Ósk Logadóttir (október 2020). „Þriðja bylgjan: „Þetta verður há tala, það er alveg ljóst". Kjarninn. Sótt október 2020.
  4. Freyr Gígja Gunnarsson (október 2020). „Lést af völdum Covid-19 á Landspítala“. RÚV. Sótt október 2020.
  5. „Tölulegar upplýsingar“. Embætti landlæknis og Almannavarnadeild ríkislögreglustjóra. október 2020. Sótt október 2020.