Þéttefni

Kristallað insúlín.

Þéttefni, fast efni eða storkuhamur er efnishamur sem hefur mótstöðu gegn aflögun og breytingu á rúmmáli vegna þess að frumeindir raðast þétt saman.

Á smásæjum kvarða hefur storkuhamur þá eiginleika að frumeindirnar eða sameindirnar sem efnið er búið til úr eru samanþjappaðar nálægt hver annarri. Þessi uppistöðuefni hafa fasta stöðu í rúmi miðað við hvort annað. Það útskýrir ósveigjanleika fastra efna. Ef nægum krafti er beitt, er hægt að brjóta gegn þessum eiginleikum, sem veldur varanlegri aflögun. Þar sem öll föst efni hafa varmaorku, sveiflast frumeindir þéttefnis, en þessi sveifla er mjög smá og hröð, og er því ekki merkjanleg undir venjulegum kringumstæðum.

Vegna þess hve þétt frumeindirnar sitja eru verður til spenna þegar við snertum fast efni (til dæmis stein) sem byggist upp á milli okkar frumeinda og frumeinda steinsins, sem veldur því að fasta efnið snertir okkur aldrei. Það leiðir af sér að frumeindirnar í fasta efninu blandast aldrei við annað fast efni. Einungis er hægt er að skilja föst efni í sundur. Hins vegar er hægt að blanda föstum efnum saman ef þeim er breytt í vökva. Með því að hita fasta efnið verður hreyfing frumeindanna örari. Þá minnkar þéttnin og fasta efnið verður að vökva sem getur eingöngu blandast öðrum efnum í vökvaformi. Ef fast efni er hitað nógu mikið verður það að gasi. Besta dæmið um fjölbreytta efnishami er líklega vatn (H₂O) sem þekkist sem fast efni þegar það er í formi íss. Einnig má nefna plast, járn, við og steina sem dæmi um föst efni sem við þekkjum vel úr okkar daglega lífi

Sú grein eðlisfræði sem snýst um föst efni er kölluð storkufræði eða þéttefnisfræði.