Þjóðveldið

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu

(Tilvísun frá Þjóðveldisöld)

Fara á: flakk, leita

Saga Íslands

Eftir tímabilum

Miðaldir á Íslandi

Nýöld á Íslandi

Nútíminn á Íslandi

Eftir umfjöllunarefni

Þjóðveldið er í Íslandssögunni kallað það samfélagsform sem var við lýði á Íslandi frá stofnun Alþingis árið 930 til undirritunar gamla sáttmála árið 1262/64 er Íslendingar gengu Noregskonungi á hönd. Tímabilið frá 930 til 1262/64 hefur þannig verið kallað „þjóðveldistímabilið“ eða „þjóðveldisöld“.

Því hefur verið haldið fram að þjóðveldið hafi verið trúarríki í þeirri merkingu að goðarnir, sem voru tenging almennings við löggjafann og dómskerfið, voru trúarleiðtogar í heiðni. Síðan árið 1000 við kristnitöku hafi þeir orðið prestar, eða kirkjujarðareigendur með presta á launum hjá sér. Þannig hafi frá upphafi á Íslandi verið samband ríkis og kirkju/ríkistrúar.

Þjóðveldið hefur verið Íslendingum fyrirmynd um gullaldarárin þegar þjóðin var sjálfstæð og var oft vísað til þess í sjálfsstæðisbaráttunni sem réttlæting fyrir endurreisn sjálfsstæðis og þjóðveldis íslensku þjóðarnnar. Einnig hefur það verið mörgum Anarkó-kapítalistum og frjálshyggjumönnum dæmi um það frjálsa samfélag sem kenningar þeirra geti leitt af sér þar sem þjóðveldið var (að minnsta kosti að nafninu til) laust við framkvæmdavald eða ríkisvald.