Lamb

Lamb er afkvæmi sauðkindar (fræðiheiti: Ovis aries) . Lambakjöt er algengt hráefni í matargerð um allann heim.
Á Íslandi er lambakjöt eitt vinsælasta kjöt til almennrar neyslu. 74% Íslendinga telur lambakjötið vera þjóðarrétt íslendinga.[1]
Lambakjötið er eina íslenska afurðin sem hefur fengið PDO- merkingu frá Framkvæmdastjórn Evrópusambandsins. Samkvæmt Evrópusambandinu eru einkenni íslenska lambsins:
Villibráðarbragð, mjúkt og óseigt kjöt, há gildi GLA-sýru, hlutfall omega-3 fitusýru í fosfórlípíðum er 16% og hátt hlutfall járns og B-vítamíns í kjötinu.[2] Lömbin eru alin upp í frjálsri beit fram á haust og allt fæði er upprunnið á íslandi, en 2016 var erfðabreytt fóður í íslenskri sauðfjárrækt bannað[3].
Markaðsráð kindakjöts Icelandic lamb fengu afurðarheitið "Íslenskt lambakjöt/ Icelandic Lamb" skráð sem verndað afurðaheiti í íslenskum lögum árið 2018[4]. Síðan þá hafa verið gerðar rannsóknir á skoðun bæði íslendinga og erlendra ferðamanna á íslensku lambakjöti[5] og merki Icelandic Lamb má finna víða á veitingahúsum og í sérverslunum[6].
Orð tengd lömbum
[breyta | breyta frumkóða]- fjallalamb (einnig nefnt graslamb eða fráfærna- eða fráfærulamb) er lamb sem gengur móðurlaust á fjalli; þau lömb sem eru látin eftir hjá móður sinni nefnast dilkar
- gimbrarlamb er kvenkyns lamb, en getur líka merkt lamb undan vetrargamalli á.
- hagalamb (eða hagfæringur) er móðurlaust lamb sem gengur í heimahögum.
- heimalningur (heimagangur eða innlamb) er móðurlaust lamb sem er alið heima á bæ.
- hundapísl er stundum haft um mjög smávaxið lamb (en einnig börn eða annað ungviði).
- karilamb (stundum einnig kjúklingur) er nýfætt lamb.
- lambadrottning er haft um gimbur sem fæðist fyrst lamba tiltekið vor á bænum.
- lambakóngur er hrútlamb sem fæðist fyrst lamba tiltekið vor á bænum.
- lambhrútskettlingur er agnarsmár lambhrútur.
- lambhrútur er karlkyns lamb.
- lambköttur er smávaxið lamb.
- megða er lítið lamb.
- meltingur er lamb sem hefur drepist í móðurkviði.
- ótyrmi er lamb sem dafnar illa.
- réttalamb er fyrsta lamb sem slátrað er að hausti.
- undanflæmingur er lamb sem hefur flæmst undan móður sinni.
- öræfaköttur (eða öræfakettlingur) er smávaxið lamb sem gengur (lengst) inni á afrétti.
- ↑ „Íslenska lambakjötið er einstakt“. www.mbl.is. Sótt 26. mars 2026.
- ↑ (2022). ‘Íslenskt lambakjöt’ (EU No: PDO-IS-2636 – 28/09/2020). Sótt af: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX%3A52022XC0928%2804%29&qid=1677844489788#document1
- ↑ „Erfðabreytt fóður bannað í íslenskri sauðfjárrækt“. www.bbl.is. Sótt 26. mars 2026.
- ↑ „AUGLÝSING frá Matvælastofnun um vernd afurðarheitisins „Íslenskt lambakjöt" með vísan til uppruna. | Stjórnartíðindi“. island.is. Sótt 26. mars 2026.
- ↑ „Rúmlega helmingur erlendra ferðamanna borðar lambakjöt“. www.bbl.is. Sótt 26. mars 2026.
- ↑ „Samstarf og óskir neytenda - Lambakjöt“. Sótt 26. mars 2026.