Eggert Pétursson

Eggert Pétursson (f. 1956) er íslenskur listmálari. Hann er þekktastur fyrir málverk sín af íslenskri flóru og hefur einnig gefið út bókverk og myndskreytt fjölda bóka. Hann nam við Myndlista- og handíðaskóla Íslands og Jan Van Eyck akademíuna í Hollandi.

Ævi

Æska

Eggert hafði strax á unga aldri mikinn áhuga á grasafræði.

Menntun

Eggert stundaði listnám við Myndlista- og handíðaskóla Íslands frá 1976 til 1979 og útskrifaðist frá nýlistadeild skólans. Því næst hélt hann til framhaldsnáms við Jan Van Eyck akademíuna í Maastricht í Hollandi og lauk þar námi árið 1981. Á meðan að námi stóð mótaðist hann sem listamaður af hugmyndalist og tilraunamennsku seinni hluta 8. áratugarins. Hann hefur meðal annars unnið bókverk, málverk og innsetningar. Ungir íslenskir listamenn sóttu mikið í nám erlendis og komu heim með nýjar og ferskar hugmyndir, einkum frá Mið-Evrópu. Hann stundaði einnig nám við Menntaskólann við Tjörnina á árunum 1972 til 1976 , þaðan sem hann lauk stúdentsprófi, og við Myndlistarskólann í Reykjavík frá 1974 til 1978.

Ferill

Eggert fékk snemma áhuga á íslenskri flóru og var snemma vel að sér í náttúrufræði. Honum fannst náttúran vera staður til að sökkva sér í, viðfang til að safna og flokka. Stuttu eftir að hann fluttir aftur heim til Íslands frá Hollandi myndskreytti hann bókina Íslensk flóra með litmyndum eftir Ágúst H. Bjarnason grasafræðing sem kom út árið 1983. Teikningarnar hafa síðan verið gefnar út í upprunalegri stærð árið 2008. Árið 1989 sýndi Eggert í fyrsta sinn olíumálverk þar sem myndefnið var sótt í jurtaríkið og sýndu sérstaklega smáa og hverfandi hluta í íslenskri náttúru. Í þessu fann Eggert farveg þar sem þekking hans á grasafræði og frábærir teiknihæfileikar unnu fullkomlega saman. Á síðustu árum hefur Eggert verið á meðal dáðustu listamanna þjóðarinnar. Verk hans hafa verið sýnd víða um heim og eru í eigu safna og safnara bæði hér á landi og erlendis. Árið 2007 var haldin víðamikil yfirlitssýning á verkum hans á Listasafni Reykjavíkur - Kjarvalsstöðum. Eggert er listamaður sem fer um landið og skráir það sem fyrir augu ber. Hann greinir hverja einstaka plöntu, skilur ætt hennar, uppruna og samhengi.

Þróun listaverka

Viðfangsefni Eggerts hafa nánast frá upphafi verið íslensk náttúra og jurtir en með tímanum hefur nálgun hans þróast og verkin tekið breytingum. Í fyrstu verkunum var teikningin smágerð, lyngbreiðan samfelld, birtan jöfn og nánast sem vélunnið munstur. Þannig voru verkin oft eintóma og höfðu hvorki upphaf né endi. Á síðari árum hefur myndbyggingin orðið flóknari og kennileiti eins og klettar eða sprungur sem vísa til ákveðinna staða orðið hluti af byggingu verkanna. Jurtirnar er þó enn í aðalhlutverki á myndunum. Þeir sem þekkingu hafa á grasafræði geta greint vissa landshluta eða vaxtarskilyrði úr fletinum eins og hve hátt yfir sjávarmáli viðkomandi plöntur þrífast og legu landsins gagnvart sól, vindi og regni. Þannig segja verk síðustu ára sögu flóru Íslands.

Annað

Eggert merkir málverkin sín aldrei framan á framhlið strigans eins og tíðkast hjá flestum listmálurum. Þess í stað merkir hann bakhlið strigans enda leiðist honum áritanir framan á verkum og segir þær skemma verkin. Hann er meðlimur í Félagi Nýlistarsafnsins, SÍM - Sambandi íslenskra myndlistarmanna, Gullpenslinum. Árið 2008 kom út bók með myndum Eggerts undir nafninu Flora Islandica eða Flóra Íslands. Hún var dýrasta bókin sem kom út í jólabókaflóðinu þetta árið og kostaði 75.000 kr. Bókin var gefin út í 500 eintökum og er um 12 kg. að þyngd.

Umsagnir

„Á sýningunni á Kjarvalsstöðum ... stígur Eggert Pétursson fram á sjónarsviðið sem málari sem náð hefur meistaratökum á viðfangsefni sínu ... og þannig skapað sér algjöra sérstöðu og skipað sér í hóp með fremstu málurum samtímans.“ - Anna Jóhannsdóttir, myndlistargagnrýnandi.

„Eggert Pétursson hefur á vissan hátt, líkt og Kjarval, skráð nýjan kafla í listasögu Íslendinga, fært okkur veröld sem áður var í listrænum skilningi flestum hulin, veitt okkur sýn á fegurðina, náð að snerta hjörtu okkar á óvæntan hátt og um leið skapað nýjan áfanga í íslenskri list .... Eggert Pétursson hefur á síðari árum orðið eins konar Jónas [Hallgrímsson] í myndlistinni, listaskáld sem yrkir blómagarð á lérerftinu og frægð hans hefur á síðari árum að verðleikum borist vítt og breitt um veröldina.“ - Ólafur Ragnar Grímsson

Tilvitnanir

„Málverk er málverk, ekki blóm. Þó málverkin mín sýni ákveðnar blómategundir og ég reyni að vera trúr öllum grasafræðilegum smáatriðum eru þetta ekki blómin sjálf. Mér finnst líka nafn loka á margvíslega tilfinningalega upplifun, það beinir verkinu í ákveðinn farveg þegar ég er að reyna að halda öllu opnu. Það er nóg að fólk þekki blómin í verkum mínum, ég þarf ekki að segja því hvað þau heita og enn síður í hvaða stellingar á að setja sig til að horfa á þau,“ segir Eggert aðspurður að því hvers vegna hann gefi myndunum sínum aldrei nöfn.

Verkefni

Einkasýningar

Ár	Staðsetning	Land
1980	Gallerí Suðurgötu 7	Ísland
1980	Bókasafn Ísafjarðar	Ísland
1982	Gangurinn / The Corridor	Ísland
1982	Rauða Húsið	Ísland
1982	Nýlistasafnið	Ísland
1983	Njálsgata 80	Ísland
1984	Nýlistasafnið	Ísland
1987	Slunkaríki	Ísland
1987	Nýlistasafnið	Ísland
1989	Gallerí Sævars Karls	Ísland
1991	Nýlistasafnið	Ísland
1992	Galleri Rotor	Svíðþjóð
1992	Institute of Epidemology	Bretland
1994	Gallerí Sævars Karl	Ísland
1996	Gallerí i8	Ísland
1998	Bookie Woekie	Holland
2001	Gallerí i8	Ísland
2003	Gallerí i8	Ísland
2003	Listasafnið á Akureyri	Ísland
2004	Safn	Ísland
2007	Kjarvalsstaðir	Ísland
2007	Gallerí i8	Ísland
2008	Listhús	Ísland
2009	Nordatlantens Brygge	Danmörk
2010	Hafnarborg	Ísland
2011	Galerie Anhava	Finnland
2012	i8 Gallerí	Ísland

Samsýningar

Ár	Staðsetning	Land
1977	Gallerí Suðurgötu 7	Ísland
1984	Gallery Filiale	Sviss
1987	NKC Nordisk Konstcentrum	Finnland
1990	Norræna Húsið	Ísland
1992	NKC Nordisk Konstcentrum	Finnland
1995	Listasafn Kópavogs - Gerðarsafn	Ísland
1997	Seljord kunstforening	Noregur
1997	Listasafn Kópavogs - Gerðarsafn	Ísland
1999	Nýlistasafnið	Ísland
2003/4	Carnegie Art Award 2004	Stokkhólmur, Kópavogur, Osló, Kaupmannahöfn, London og Helsinki
2005/7	Carnegie Art Award 2006	Osló, Stokkhólmur, Helsinki, Reykjavík, London, Nice og Kaupmannahöfn

Bókverk

Ár	Heiti
2008	Flóra Íslands

Myndskreytingar í bókum

Ár	Heiti
1983	Íslensk flóra með litmyndum
1986	Fjörulíf
1986	Íslandseldar
1987	Ræktaðu garðinn þinn
1989	Pöddur
1991	Ég greini tré

Viðurkenningar

Heiti	Ár	Annað
2004	Carnegie Art Award	Tilnefndur
2006	Carnegie Art Award	2. verðlaun

Heimildir

• UMM.is
• EggertPetursson.is
• Mbl.is
• IcelandicArtCenter.is
• Ólöf K. Sigurðardóttir