Ull
Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu
Ull eru hár sumra spendýra og myndar feld til að halda að þeim hita. Ull er einnig hugtak sem er haft um unna vöru, en það er ull af sauðfé en einnig geitum, lamadýrum og angórukanínum.
[breyta] Vinnsla ullarinnar
Skepnur eru fyrst rúnar, og ullin síðan þvegin og þurrkuð. Því næst er hún kembd og spunnin. Gæði ullarinnar fer eftir lengd og fínleika þráðanna. Lengd þráðanna er frá 40-150 mm og fínleiki frá 15-30mm. Ullin er þannig skipt í þrjá meginflokka: grófull, milliull og fínull.
[breyta] Eiginleikar ullarinnar
Ullin hefur frá náttúrunnar hendi afar góða einangrunareiginleika og stafar það af þvi að þræðirnir eru liðaðir og loftrými er því mikið í þeim. Hún er tiltörulega teygjanleg og þolir vel notkun. Ullin hefur góða raka-eiginleika og getur innihaldið vökva allt að 35%. Uppsog ullar á vökva er frekar hæg og hrindir því ullin frá sér vökva. Ullin er slitsterk og pressun helst vel í henni. Ullin krumpast minnst af náttúrulegum efnum en það stafar af eiganleikum þráðanna til þess að rétta sig við.
Ullin þolir ekki þurrkara. Ullin hleypur ekki en getur þæfst í vélþvotti og við hátt ph gildi. Hún er einnig frekar viðkvæm fyrir sól og brotnar fljótt niður í sólarljósi. Mölflugur sækja í ull og eyðileggja hana ef þeir komast í tæri við hana.
[breyta] Tenglar
- Gildi íslenskrar ullar; grein í Lesbók Morgunblaðsins 1949
- Verður ull okkar gull?; grein í Morgunblaðinu 1984
- Ullin - vanrækt vinnsluefni; grein í Frjálsri verslun 1946
- Gamli og nýi tíminn á Álafossi; grein í Vísi 1963