Ritsími

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu
Stökkva á: flakk, leita

Ritsími (áður fyrr kallað fréttaþráður) er tæki til skeytasendingar (t.d. með morsmerkjum eða fjarritun (telex)) eftir þráðum með aðstoð rafstraums.

Sjónritsíminn[breyta | breyta frumkóða]

Upphaflega fóru skeytasendingarnar fram með því að mynda merki efst á svonefndum boðturni sem sást frá næsta boðturni. Þar báknuðu menn sömu skilaboðum að þeim næsta (þ.e. hermdu eftir skilaboðunum) og þannig koll af kolli þar til merkið náði áfangastað sínum. Fyrsta heilstæða kerfið sem þannig starfaði var sjónritsími Claude Chappe í Frakklandi sem starfaði frá 1792 til 1846.

Morse ritsíminn[breyta | breyta frumkóða]

Telegrafo.png

Í upphafi 19. aldar fundu menn upp ritsímasendingar um rafmagnsvír. Fyrsta rafknúna ritsímakerfið sem komst í almenna notkun var ritsímalína meðfram járnbrautarkerfi Great Western Railway í Bretlandi árið 1839. 1837 þróaði Samuel F. B. Morse sams konar kerfi í Bandaríkjunum og aðstoðarmaður hans, Alfred Vail, þróaði Morse-stafrófið. Tækið sem menn morsuðu skilaboðin á nefndist sendilykill (Telegraph key) og tækið sem tók við þeim ritsímatæki (eða Morseapparat).

Síðasta áratug 19. aldar sýndu Nikola Tesla og fleiri fram á kosti loftskeytakerfis (þráðlauss ritsíma). Slík kerfi voru fljótlega tekin í notkun um borð í skipum.

Ritsíminn á Íslandi[breyta | breyta frumkóða]

Ritsíminn kom til Íslands með samningi sem Hannes Hafstein gerði við Stóra norræna ritsímafélagið en í honum fólst lagning sæstrengs frá Danmörku. Hópur bænda mótmælti þessum samningi með hópreið til Reykjavíkur, en þeir töldu ráðlegra að taka tilboði frá Marconi-félaginu í London (fyrir milligöngu Einars Benediktssonar) um uppsetningu loftskeytakerfis, enda það tilboð miklu ódýrara en það danska. Lokið var við að leggja sæstreng milli Seyðisfjarðar og Færeyja þann 23. ágúst 1906 en það kvöld barst fyrsta símskeytið til Seyðisfjarðar frá Færeyjum. Efni símskeytisins var sú frétt að s/s Mjölnir skip Thoreskipafélagsins væri langt á stað þaðan áleiðis til Austfjarða en s/s Prospero sem var farskip í eigu Wathneserfingja væri ókomið til Færeyja. Sæsíminn var svo tekinn formlega í notkun 25. ágúst og haldin veisla á Seyðisfirði. [1]

Tilvísanir[breyta | breyta frumkóða]

  1. Ísafold, 58. tölublað (12.09.1906)
Wikimedia Commons er með margmiðlunarefni sem tengist
  Þessi tæknigrein er stubbur. Þú getur hjálpað til með því að bæta við greinina.