Trúðfiskur

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu
Stökkva á: flakk, leita
Trúðfiskur (Orange clownfish)
Trúðfiskur
Trúðfiskur
Ástand stofns
Vísindaleg flokkun
Ríki: Dýraríki (Animalia)
Fylking: Seildýr (Chordata)
Flokkur: Geisluggar (Actinopterygii)
Ættbálkur: Borrar (Perciformes)
Ætt: Pomacentridae
Ættkvísl: Amphiprion
Tegund: A. percula
Tvínefni
Amphiprion percula
Útbreyðsla Trúðfiska
Útbreyðsla Trúðfiska

Trúðfiskur (Fræðiheiti: Amphiprion percula) er mjög vinsæll skrautfiskur. Trúðfiskurinn tilheyrir ásamt um 25 öðrum tegundum, ættkvíslinni Amphiprion eða trúðfiskar og finnast langflestir þeirra í hitabeltissjó. Hann lifir samlífi með sæfíflum.

Heimkynni[breyta]

Trúðfiskar búa aðalega í sjó sem er frekar heitur. Eins og sést á myndinni hér til vinstri þá lifir Trúðfiskurinn mest í Indlandshafi, við austurströnd Afríku, í kringum Ástralíu og austan við Asíu.

Trúðfiskurinn og sæfíflar[breyta]

Trúðfiskurinn lifir í samlífi með eitruðum sæfíflum sem þó ekki skaða hann og er ekki að fullu vitað hví sæfíflarnir láta trúfiskana óáreitta. Ein kenningin er sú að þeir gefi frá sér efni sem sæfíflunum geðjist ekki að, önnur að um samlífi sé að ræða af praktískum ástæðum, það er að trúðfiskarnir laði að aðra fiska sem sæfíflarnir geti síðan drepið og étið. Enn önnur kenning er sú að bæði trúðfiskurinn og sæfífillinn þurfi á hvor öðrum að halda, trúðfiskurinn fær skjól frá ránfiskum og með því að vera alltaf að synda „í gegnum“ sæfífilinn, þá hreinsar fiskurinn sæfífilinn og þannig á hann auðveldara með það að fá súrefni.

Útlit[breyta]

Hinn venjulegi trúðfiskur er appelsínugulur með þrjár breiðar hvítar rendur. Hann er frekar lítill og verður mjög sjaldan 8 cm á lengd og örsjaldan verður hann stærri.

Lifnaðarhættir trúðfiska[breyta]

Trúðfiskurinn er ólíkur öðrum fiskum að því leiti að þeir lifa í eins og lítilli „fjölskyldu“, tveir kynþroska fiskar og tveir til þrír ókynþroska fiskar. Stærsti fiskurinn í „fjölskyldunni“ er kvenkyns og því í raun eins og „mamman“. Sá næst stærsti er karlkyns og er því eins og „pabbinn“ og þessir ókynþroska fiskar eru líkt og börnin og kynlausir í raun. En ef að „mamman“ deyr, þá breytist „pabbinn“ í „mömmu“ og stærsti ókynþroska fiskurinn verður að „pabba“. Því mætti segja að í teiknimyndinni Leitin að Nemo er pabbinn í raun ekki „pabbinn“ heldur „mamman“ og Nemo í raun ekki „barnið“ heldur „pabbinn“. Það verða oft mikil átök í „fjölskyldum“ út af þessu og það getur bitnað á ókynþroska fiskunum. Þetta hins vegar virðist allt breytast ef þeir eru í búrum því þar lifa þeir sáttir við hvern annan. Enda eru þeir eru mjög vinsælir í fiskabúr um allan heim.

Æxlun[breyta]

Trúðfiskurinn leggur eggin á flatt yfirborð nálægt sæfíflinum sem hún býr í þegar að það er fullt tungl. Hver fiskur leggur nokkur hundruð til þúsunda eggja í einu. Pabbinn passar þá eggin í sex til tíu daga eða þangað til eggin klegjast út. Þau opnast um tveimur klukkustundum eftir að það dimmir.

Fæða[breyta]

Trúðfiskar lifa aðalega á dýrasvifi í sjónum eða svifi sem að hefur laggst á sæfífilinn. Einnig lifa sumir trúðfiskar á næringarefnum sem þeir fá frá þörungum. Þeir trúðfiskar sem búa í fiskabúrum fá hins vegar sértilgerðan mat í flögum sem að eigendur þeirra gefa þeim.

Nafngiftir[breyta]

Margir kalla trúðfiskinn, Nemó. Eftir að hann lék stórleik í teiknimyndinni Leitin að Nemo. Enda hefur myndinn gert hann þekktan á meðal fjölda fólks. Það er líklega ástæða þess að þessi fiskur er núna einn vinsælasti hitabeltisfiskurinn. Ef að þú spyrð barn hvernig trúðfiskur sé er ekki víst að það viti svarið. Ef þú hinsvegar spyrð hvernig Nemó líti út þá eru miklar líkur á því að barnið geti svarað þér nokkuð nákvæmlega.[heimild vantar] Einnig er hann stundum kallaður anemónufiskur en það er tilraun til þess að búa til fræðilegt heiti fyrir hann en það er nafn sem að mjög fáir nota.

Tengt efni[breyta]

Eftir þennan stórleik er mikil aukning í það að kafa á þessum stöðum og fá að synda með „Nemó“. Þess vegna hafa margir af þeim sem auglýsa köfun tekið myndir af Trúðfiski og sett í auglýsingar hjá sér. Ekki skemmir þá að ná mynd af trúðfiski og Paracanthurus hepatus sem að er hin aðalpersónan í samnefndri mynd.

Heimildir[breyta]

  • Jón Már Halldórsson. „Getur þú sagt mér allt um trúðfiska?“. Vísindavefurinn 4.5.2006. http://visindavefur.is/?id=5862. (Skoðað 14.5.2013).

Tenglar[breyta]

Wikimedia Commons er með margmiðlunarefni sem tengist


Einkennismerki Wikilífvera
Wikilífverur eru með efni sem tengist
  Þessi líffræðigrein er stubbur. Þú getur hjálpað til með því að bæta við greinina.