Snjóhús

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu
Stökkva á: flakk, leita
Snjóhús

Snjóhús er lítill skáli byggður úr snjó. Á eskimótungumálum heitir snjóhús iglu en þetta orð á rætur að rekja til orðsins igdlu, sem þýðir „hús“. Bygging á snjóhúsi krefst reynslu en það er hægt að byggja þau á stuttum tíma ef rétti snjórinn er til staðar. Hvolfþakið á snjóhúsi er byggt með því að setja saman röð útskorinna snjókubba í spíralmynstri. Flest snjóhús eru með niðurgröfnum inngangsgöngum og upphækkunum að innan til að sitja eða sofa á. Veggirnir eru þaktir að innan með skinni og haldast saman með vatni, sem frýs í þunnt yfirlag og styrkir alla bygginguna. Stundum getur hitastiginn inni í snjóhúsi náð allt að 20° í réttum aðstæðum og þar að auki eru snjóhús mikið til gagns í erfiðu veðri. Snjóhús hafa verið notuð hefðbundið sem tímabundin skýli, en stærri snjóhús hafa Inuítar bæði á Grænlandi og í Ameríku notað sem vetrarhús.

Tegundir[breyta]

Það var að finna þrjár mismunandi tegundir snjóhúsa sem eru notaðar á mismunandi hátt. Smæsta tegundin notaði fólk sem tímabundið skýli þegar það var á veiðum langt frá næsta þorpinu. Svona snjóhús var notað í aðeins einn eða tvo daga. Stærri tegund gæti hýst eina eða tvær fjölskyldur í lengri tíma. Slík snjóhús fundust oftast saman í eins konar litlum þorpum. Stærsta tegundin voru tímabundnar byggingar sem voru notaðar fyrir sérstaka atburði, veislur, dansa og samkomur af öðru tagi. Oftast stóðu þau saman af nokkrum samantengdum rýmum.

Byggingarefni[breyta]

Spíralmynstrið

Snjórinn sem er notaður við byggingu snjóhúss á að vera nægilega byggingarsterkur að hægt er að skera hann upp í kubba og að hann haldist saman í spíralmynstrinu. Hentugasti snjórinn er sá sem hefur verið feykt saman af vindinum, og er samþjappaður og varanlegur því snjókristalarnir grípa hver í annan. Einnig er nóg loft í snjónum að hann einangri húsið frá kuldanum. Holan sem verður til þegar snjókubbarnir eru skornir upp er notuð sem grundvöll fyrir húsið. Niðurgrafinn inngangur tryggir að kalt loft sé ekki sogið inn í húsið og að hlýtt loft komist ekki út. Stundum er þunn ísrúða sett í vegginn sem eins konar gluggi.

Meginreglurnar á bak við byggingu snjóhúsa eru vel hugsaðar. Snjóhús er byggt með því að setja saman æ smærri snjókubba í spíral sem heldur sjálfum sér saman og að lokinni byggingu stenst vel fyrir utanverðum áhrifum. Til dæmis getur hvolfþakið halda einni manneskju uppi án þess að hrynja. Samtímis bráðnar ísinn á veggjunum að innanverðu, sem frýs svo aftur í þunnt yfirlag, sem styrkir alla bygginguna.

Snjóskýli eru svipuð snjóhúsum og eru grafin út í snækóf sem til eru, en þau eru ekki eins sterk og snjóhús.

Heimild[breyta]

  Þessi byggingarlistgrein er stubbur. Þú getur hjálpað til með því að bæta við greinina.