Pródíkos

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu
Stökkva á: flakk, leita
Vestræn heimspeki
Fornaldarheimspeki
Nafn: Pródíkos
Fædd/ur:
Skóli/hefð: Sófismi
Helstu viðfangsefni: Siðfræði, mælskufræði, málfræði
Áhrifavaldar: Prótagóras
Hafði áhrif á: Sókrates, Platon

Pródíkos frá Keos (forngríska: Πρόδικος, fæddur 465 eða 450 f.Kr.) var forngrískur heimspekingur og fræðari, þekktur sem „undanfari Sókratesar“. Hann var enn á lífi árið 399 f.Kr.

Pródíkos kom til Aþenu í sendinefnd frá Keos og varð þekktur sem mælskumaður og kennari. Líkt og Prótagóras hélt hann því fram að hann undirbyggi nemendur sína fyrir þátttöku í opinberu lífi og kenndi þeim að vera dygðugir. Prótagóras lagði þó einkum áherslu á mælskufræði en Pródíkos á siðfræði og málfræði. Pródíkos taldi mikilvægt að vera nákvæmur í orðavali og gerir Platon góðlátlegt grín að Pródíkosi af þeim sökum, m.a. í samræðunni Prótagórasi

Pródíkos hafði kenningu um uppruna trúarbragða. Hann hélt að fyrst dýrkuðu menn náttúruöfl, einkum þau sem gögnuðust fólki, og persónugerðu þau. Þá hafi menn tekið að dýrka aðra menn sem gerðu samfélagi sínu gott.

Rit Pródíkosar eru ekki varðveitt en titlar nokkurra verka eru kunnir, m.a. Um náttúruna og Um manneðlið, Um einkenni tungumálsins.

Þeramenes, Evripídes og Ísókrates eru sagðir hafa verið nemendur Pródíkosar.

Heimild[breyta]


Forverar Sókratesar

Míletosmenn : Þales · Anaxímandros · Anaxímenes

Pýþagóringar : Pýþagóras · Alkmajon frá Króton · Fílolás · Arkýtas

Efesosmenn : Herakleitos — Eleumenn : Xenofanes · Parmenídes · Zenon frá Eleu · Melissos

Fjölhyggjan : Anaxagóras · Empedókles — Eindahyggjan : Levkippos · Demókrítos

Fræðarar : Prótagóras · Pródíkos · Hippías · Krítías · Þrasýmakkos

Díogenes frá Apolloníu