Málverk

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu
Stökkva á: flakk, leita
Mona Lisa er eitt þekktasta málverk hins vestræna heims

Málverk (til forna kallað pentmynd, (pent)skrift eða fái) er flötur sem hefur verið settur litum, annaðhvort með penslum eða öðrum verkfærum, jafnvel höndum. Flöturinn getur verið veggur, léreft, gler eða pappír o.s.frv. Málverk í listrænum tilgangi er samsetning sem líkist fyrirmyndinni eða er byggt upp af hinum ýmsu formum eða formleysum. Talað er um hlutbundna og óhlutbundna list. Hvortveggja getur verið gert eftir ákveðinni listastefnu (eða stefnuyfirlýsingu) til að tjá þá sýn eða hughrif sem listamaðurinn ætlar að framkalla. Með elstu málverkum sem vitað er um eru hellamálverkin í Grotte Chauvet í Frakklandi sem eru frá steinöld.

Um orðaforða málara fyrri alda[breyta]

Sögnin að mála til forna var að steina (steint skip), skrifa (salurinn var skrifaður innan) eða (oft haft um rúnir), en málverk af manni var nefnt mannfái. Latneskættaða sögnin að penta var höfð um að mála á miðöldum, og þýskættaða sögnin að farfa, en farfi er t.d. nefndur í Íslendingasögunum. Altarismálverk hafa oft verið nefndar töflur (sbr. altaristafla).

Halldór Laxness minnist á orðanotkun fyrri alda í ritgerð sinni: Myndlist okkar forn og ný, sem birtist í Sjálfsögðum hlutum, en þar segir hann:

Þess skal til getið að í fornu máli merkti „skrifa“ sama og mála; „marka“ þýddi einnig sama og mála. „Smíð“ táknaði hverskyns „fabricatio“ og mátti hafa um málverk einsog vér nú segjum tónsmíð.

Tenglar[breyta]

  Þessi myndlistagrein er stubbur. Þú getur hjálpað til með því að bæta við greinina.