Fara í innihald

Sverdrup-eyjar

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu
Kort sem sýnir Sverdrup-eyjar.

Sverdrup-eyjar eru óbyggður eyjaklasi í Norður-Íshafi vestan við Ellesmere-eyju nyrst í eyjaklasanum Eyjar Elísabetar drottningar. Þær heyra undir Kanada sem hluti af Núnavút. Eyjarnar eru milli 77. og 81. gráðu norður, og 85. og 107. gráðu vestur.

Norski landkönnuðurinn Otto Sverdrup kannaði eyjarnar á skipinu Fram milli 1898 og 1902. Eyjarnar voru óbyggðar þótt þar fyndust minjar um eldri byggðir Inúíta. Sverdrup gerði tilkall til eyjanna fyrir hönd Noregs. Ríkisstjórn Noregs hafði hins vegar lítinn áhuga á því tilkalli til ársins 1928. Þá ákvað hún að halda tilkallinu fram, til að hafa eitthvað til að semja um við Bretland til að fá viðurkennd yfirráð yfir Jan Mayen og Bouvet-eyju. Þeir samningar tókust þannig að 11. nóvember 1930 viðurkenndi Noregur yfirráð Kanada yfir Sverdrup-eyjum,[1] en Bretar viðurkenndu yfirráð Noregs yfir Jan Mayen átta dögum síðar.[2]

Helstu eyjarnar eru Axel Heiberg Island, Ellef Ringnes Island, Amund Ringnes Island, Cornwall Island, Graham Island, Meighen Island, King Christian Island, og Stor Island, en auk þeirra eru margir smáhólmar. Áður var mönnuð veðurstöð, Isachsen, á Ellef Ringnes Island millii 1948 og 1978.[3] Á Axel Heiberg Island er rannsóknastöðin McGill Arctic Research Station (MARS) sem er mönnuð yfir sumartímann.[4]

Tilvísanir

[breyta | breyta frumkóða]
  1. Berton, Pierre (1988). The Arctic Grail: The Quest for the North West Passage and the North Pole. Toronto: Random House of Canada. bls. 629.
  2. Morten Andersen (19. apríl 2007). „Norsk polarhelt ville bli hemmelig agent“. Aftenposten.no (norska).
  3. Sarah Knight (27. febrúar 2018). „Isachsen – An Artist's Exploration of Isolation Through the Eyes of his Father at a Remote Arctic Weather Station“. CMOS-SCMO.
  4. „McGill Arctic Research Station (MARS)“. Lab-O-Nord. Sótt 15.6.2026.