Nóbelín
| Ytterbín | |||||||||||||||||||||||||
| Fermín | Nóbelín | Lárensín | |||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||
Nóbelín er tilbúið geislavirkt frumefni með táknið No og sætistöluna 102. Það heitir eftir sænska verkfræðingnum Alfred Nobel. Nóbelín er tíunda frumefnið handan úrans og næstsíðasta aktiníðið. Líkt og öll frumefni með hærri sætistölu en 100 er aðeins hægt að búa nóbelín til í eindahraðli með því að skjóta hlöðnum eindum á léttari frumeindir. Aðeins tólf samsætur nóbelíns eru þekktar og langlífust þeirra er 259No með 58 mínútna helmingunartíma.
Á 6. og 7. áratug 20. aldar deildu sænskir, sovéskir og bandarískir vísindamenn um það hver hefði fyrst uppgötvað nóbelín. Svíarnir drógu tilkall sitt fljótlega til baka, en Alþjóðasamtök um hreina og hagnýta efnafræði ákváðu að taka þeirra nafnatillögu, til að gera ekki upp á milli sovéska og bandaríska tilkallsins.[1]
Tilvísanir
[breyta | breyta frumkóða]- ↑ Ghiorso, Albert; Seaborg, Glenn T.; Oganessian, Yuri Ts.; Zvara, Ivo; Armbruster, Peter; Hessberger, F. P.; Hofmann, Sigurd; Leino, Matti E.; Münzenberg, Gottfried; Reisdorf, Willibrord; Schmidt, Karl-Heinz (1993). „Responses on 'Discovery of the transfermium elements' by Lawrence Berkeley Laboratory, California; Joint Institute for Nuclear Research, Dubna; and Gesellschaft fur Schwerionenforschung, Darmstadt followed by reply to responses by the Transfermium Working Group“. Pure and Applied Chemistry. 65 (8): 1815–1824. doi:10.1351/pac199365081815.
