Eykt
(Endurbeint frá Miðaftann)
 |
Þessi grein inniheldur engar heimildir. Vinsamlegast hjálpaðu til við að bæta þessa grein með því að bæta við tilvísunum í áreiðanlegar heimildir. Efni sem ekki styðst við heimildir gæti verið fjarlægt. |
Eykt er heiti á tímalengd, sem er einn áttundi hluti sólarhringsins eða því sem næst þrjár klukkustundir hver.[1] Eyktarmörk eru þegar ein eykt endar og sú næsta byrjar. Eyktarmörkin gengu undir ákveðnum heitum og voru helstu tímaviðmiðanir í daglegu tali.[2]
Eyktarmörkin hétu
[breyta | breyta frumkóða]- miðnætti (kl. 24)
- ótta (kl. 3)
- miður morgunn eða rismál (kl. 6)
- dagmál (kl. 9)
- hádegi (kl. 12)
- nón (kl. 15)
- miður aftann (eða miðaftann) (kl. 18)
- náttmál (kl. 21).
Einnig var orðið eyktamark haft um viðmiðunarstaði, svo sem fjallatoppa, hóla eða hæðir eða jafnvel hlaðnar vörður, sem sólina bar í séð frá ákveðnum bæ, á tilteknum tíma. Algengt var að slíkir staðir hétu eftir eyktamörkunum, svo sem eins og Nónvarða, Hádegishnúkur eða eitthvað slíkt.
- ↑ „Hvaðan er orðið eykt komið? Hver er upprunaleg merking þess?“. Vísindavefurinn. Sótt 4 apríl 2026.
- ↑ „Málfarsbankinn“. malfar.arnastofnun.is. Sótt 4 apríl 2026.