Menningarfræði
Menningarfræði er vísindagrein sem fæst við rannsóknir á menningu (þar með talið dægurmenningu) út frá heimspekilegu, félagslegu, pólitísku og sögulegu samhengi. Menningarfræði skoðar hvernig menningarlegar athafnir tengjast valdakerfum. Meðal lykilhugtaka í menningarfræði eru hugmyndafræði, stétt, þjóðerni, kynvitund og kynslóðir. Menningarfræði lítur svo á að menningarsamfélög séu í sífelldri mótun, fremur en fastmótuð fyrirbæri.[1]
Upphaf menningarfræði má rekja til hóps breskra fræðimanna við Birmingham-háskóla á 7. áratug 20. aldar, sérstaklega bókmenntafræðinganna Richard Hoggart og Stuart Hall.[2] Hoggart stofnaði Centre for Contemporary Cultural Studies við Birmingham-háskóla árið 1964 og Hall tók við stjórn hennar árið 1971 þegar Hoggart varð aðstoðaraðalritari UNESCO.[3]
Birmingham-skólinn var nátengdur Breska verkamannaflokknum og margir fræðimenn hans notuðust við marxískar greiningar. Menningarfræði hafa meðal annars verið tengd við Frankfurt-skólann og viðtökufræði. Menningarfræði vöktu snemma athygli fyrir áhrifamiklar rannsóknir á viðtöku sjónvarpsþátta. Utan Bretlands hafa menningarfræði hins vegar tekið á sig ýmsar myndir og meðal annars tengst menntunarfræði, fjölmiðlafræði og kynjafræði, sem þverfaglegt rannsóknarsvið. Sérstakt nám í menningarfræði hófst við Háskóla Íslands árið 2004.
Tilvísanir
[breyta | breyta frumkóða]- ↑ „cultural studies | interdisciplinary field“. Encyclopædia Britannica (enska). Afrit af uppruna á 1 ágúst 2017. Sótt 28 júní 2017.
- ↑ Dworkin, Dennis (1997). Cultural Marxism in Post-War Britain: History, the New Left, and the Origins of Cultural Studies. Durham: Duke University Press. bls. 116.
- ↑ Davies, Ioan (1991). „British Cultural Marxism“. International Journal of Politics, Culture, and Society. 4 (3): 323–344. doi:10.1007/BF01386507. S2CID 143846218.
