Munur á milli breytinga „Ari Jónsson lögmaður“

Jump to navigation Jump to search
ekkert breytingarágrip
'''Ari Jónsson''' (um [[1508]] – [[7. nóvember]] [[1550]]) var [[lögmaður]] á [[16. öld]] og bjó á [[Möðrufell]]i í [[Eyjafjörður|Eyjafirði]]. Hann var sonur [[Jón Arason|Jóns Arasonar]] biskups og [[Helga Sigurðardóttir (f. 1585)|Helgu Sigurðardóttur]] fylgikonu hans og var hálshöggvinn ásamt föður sínum og bróður.
 
Sagt er að Ari hafi verið fyrir bræðrum sínum að skörungsskap, greindur og vel lærður, örlátur og vinsæll en harður í horn að taka, stórlyndur og skapmikill. Faðir hans hafði mætur á honum og sagt er að öllum óvildarmönnum hans hafi líkað vel við hann en illa við [[Björn Jónsson á Melstað|Björn]] bróður hans. Ari er fyrst nefndur við dómarastörf [[1528]] og hefur þá líklega verið orðinn tvítugur en samkvæmt ákvæðum [[Jónsbók]]ar þurftu menn að hafa náð þeim aldri til að mega sitja í dómi. Ári síðar var hann kjörinn lögmaður að undirlagi föður síns en þó ekki mótstöðulaust, vegna þess hve ungur hann var. Ari gegndi svo lögmannsstörfum næstu tvo áratugi og studdi föður sinn með ráðum og dáð. Þó er sagt að hann hafi latt föður sinn til stórræða en Björn hafi aftur á móti hvatt hann.
 
Ári síðar var hann kjörinn lögmaður að undirlagi föður síns en þó ekki mótstöðulaust, vegna þess hve ungur hann var, og skrifuðu [[Ögmundur Pálsson|Ögmundur biskup]], [[Dietrich van Bramstedt|Diðrik hirðstjóri]], [[Erlendur Þorvarðarson|Erlendur lögmaður]] og fleiri konungi og báðu hann að samþykkja [[Þorleifur Pálsson (lögmaður)|Þorleif Pálsson]] í embættið, því Ari væri of ungur. Ekkert mark var tekið á þeim bréfum og Ari gegndi lögmannsstörfum næstu tvo áratugi og studdi föður sinn með ráðum og dáð. Þó er sagt að hann hafi latt föður sinn til stórræða en Björn hafi aftur á móti hvatt hann.
 
Vorið [[1541]], þegar Ari og Jón voru á leið á Alþingi, fréttu þeir af komu [[Christoffer Huitfeldt|Kristófers Hvítfelds]] og handtöku Ögmundar biskups. Sneru þeir þá við og komu ekki til þings og Ari skrifaði þinginu opið bréf og sagði af sér embættinu, en Þorleifur Pálsson tók við. Nokkrum árum síðar reyndu þeir feðgar að ná lögmannsembættinu aftur fyrir Ara en tókst það ekki.
 
Haustið [[1549]], eftir að [[Gissur Einarsson]] biskup var látinn og [[Marteinn Einarsson]] tekinn við, ákvað Jón biskup að láta til skarar skríða gegn andstæðingum sínum og sendi þá Ara og Björn suður. Handtóku þeir Martein og annan mann til og færðu þá norður. Ari hafði Martein biskup hjá sér á Möðrufelli í góðu yfirlæti.
* {{vefheimild|url=http://timarit.is/view_page_init.jsp?pageId=2055050|titill=Stóll Rafns Brandssonar. Árbók hins íslenzka fornleifafélags, 77.árg. 1980.}}
 
== Heimildir ==
* ''[[Safn til sögu Íslands]]''. 2. bindi, Kaupmannahöfn 1886.
 
{{Töflubyrjun}}
{{Erfðatafla |
fyrir=[[Hrafn Brandsson (yngri)]] |
titill=[[Lögmenn norðan og vestan|Lögmaður norðan og vestan]] |
frá=[[1529]] |
til=[[1540]] |
eftir=[[Þorleifur Pálsson (lögmaður)|Þorleifur Pálsson]]
}}
[[Flokkur:Lögmenn á Íslandi]]
 

Leiðsagnarval