Fara í innihald

Joe Clark

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu
Joe Clark
Joe Clark árið 1979.
Forsætisráðherra Kanada
Í embætti
4. júní 1979  3. mars 1980
ÞjóðhöfðingiElísabet 2.
LandstjóriEdward Schreyer
ForveriPierre Trudeau
EftirmaðurPierre Trudeau
Persónulegar upplýsingar
Fæddur5. júní 1939 (1939-06-05) (86 ára)
High River, Alberta, Kanada
StjórnmálaflokkurFramsækni íhaldsflokkurinn
MakiMaureen McTeer (g. 1973)
Börn1
HáskóliHáskólinn í Alberta (BA, MA)
Undirskrift

Charles Joseph Clark (f. 5. júní 1939) er kanadískur athafnamaður, rithöfundur og fyrrum stjórnmálamaður sem var 16. forsætisráðherra Kanada frá 1979 til 1980. Hann var jafnframt leiðtogi kanadísku stjórnarandstöðunnar frá 1976 til 1979 og 1980 til 1983.

Clark útskrifaðist með mastersgráðu í stjórnmálafræði frá Háskólanum í Alberta í Edmonton. Eftir útskriftina nam hann lögfræði við Dalhousie Law School í Halifax í Nova Scotia og við lagadeild Háskólans í Bresku-Kólumbíu í Vancouver. Hann var virkur í stúdentapólitík en hætti í laganámi til að vinna fyrir Framsækna íhaldsflokkinn. Á þessum tíma var Clark stuðningsmaður Johns Diefenbaker.

Clark átti sæti á neðri deild kanadíska þingsins frá 1972 til 1993 og 2000 til 2004. Hann talaði fyrir afglæpavæðingu kannabis og borgaralaunum á áttunda áratugnum. Clark var talinn félagslega frjálslyndur og hann átti oft í deilum við íhaldssamari meðlimi í eigin flokki.

Þegar Robert Stanfield sagði af sér sem leiðtogi Framsækna íhaldsflokksins árið 1976 var Clark ekki meðal þeirra sem buðu sig fram til að taka við af honum. Vinstriarmur flokksins, hinir svokölluðu „rauðu torýar“, studdi framboð Floru MacDonald. MacDonald gekk hins vegar ekki vel í fyrstu atkvæðagreiðslunni en Clark fékk óvænt þriðja flest atkvæði af ellefu frambjóðendum. MacDonald lýsti í kjölfarið yfir stuðningi við Clark í annarri atkvæðagreiðslu og Clark vann sigur í fimmtu atkvæðagreiðslunni.

Framsækni íhaldsflokkurinn vann nauman sigur í þingkosningum ársins 1979 og Clark varð þannig forsætisráðherra aðeins 39 ára gamall.[1] Minnihlutastjórn Clark féll eftir vantrauststillögu í desember 1979 og Clark varð að segja af sér eftir þingkosningar næsta ár.[2] Clark bauð sig fram til áframhaldandi formennsku á landsþingi flokksins árið 1983 en tapaði fyrir Brian Mulroney.[3] Clark varð utanríkisráðherra í ríkisstjórn Mulroney frá 1984 til 1991.

Clark hætti í stjórnmálum árið 1993 en sneri aftur fimm árum síðar þegar Jean Charest sagði af sér sem flokksleiðtogi og vöntun var á sterku leiðtogaefni. Clark varð leiðtogi Framsækna íhaldsflokksins á ný en flokkurinn hafði þá tapað flestum þingsætum sínum og var ekki lengur einn af burðarásunum í kanadískum stjórnmálum. Clark tókst ekki að endurheimta fyrri áhrifastöðu flokksins en þegar hann lét af formennsku hafði flokkurinn tekið fram úr Nýja demókrataflokknum sem fjórði stærsti flokkurinn. Peter MacKay tók við af Clark sem flokksleiðtogi í maí 2003.

Þegar Framsækni íhaldsflokkurinn leysti sig upp í desember 2003 og sameinaðist Bandalagsflokknum í hinum nýja Íhaldsflokki var Clark einn þriggja þingmanna Framsækna íhaldsflokksins sem neituðu að ganga í nýja flokkinn. Hann gaf ekki kost á sér í þingkosningum Kanada árið 2004. Eftir stjórnmálaferil sinn varð hann kennari við Bandaríska háskólann í Washington, D.C. og pistlahöfundur hjá nokkrum kanadískum blöðum. Árið 2006 varð hann prófessor við McGill-háskóla í Montréal.

Clark er kvæntur rithöfundinum og lögfræðingnum Maureen McTeer. Dóttir þeirra, Catherine, er með gráðu í listasögu frá Háskólanum í Torontó.

Tilvísanir

[breyta | breyta frumkóða]
  1. Katrín Pálsdóttir (5. júní 1979). „Fertugur forsætisráðherra“. Vísir. bls. 7.
  2. Guðmundur Pétursson (4. febrúar 1981). „Joe Clark berst í bökkum í Kanada“. Vísir. bls. 4.
  3. „Nýr formaður Íhaldsflokksins“. Dagblaðið Vísir. 21. júní 1983. bls. 10.


Fyrirrennari:
Pierre Trudeau
Forsætisráðherra Kanada
(4. júní 1979 – 3. mars 1980)
Eftirmaður:
Pierre Trudeau


  Þetta æviágrip sem tengist stjórnmálum er stubbur. Þú getur hjálpað til með því að bæta við greinina.