Innri kjarni jarðar
- neðri hluti möttulsins
- innri kjarni jarðar
- Moho-mörk
- mót möttuls og kjarna
- mót ytri og innri kjarna
Innri kjarni jarðar er innsta lag jarðarinnar. Það er að mestu föst kúla með um 1230 km geisla, sem er um 20% af geisla jarðarinnar, og 70% af geisla tunglsins.[1][2]
Ekki eru til nein sýni úr kjarnanum, eins og eru til úr möttlinum. Eiginleikar kjarnans hafa verið reiknaðir út með mælingum á jarðskjálftabylgjum og segulsviði jarðar.[3] Talið er að innri kjarninn sé gerður úr nikkel-járn-málmblöndu með nokkrum öðrum efnum. Talið er að hitinn við yfirborð innri kjarnans sé um 5700 ˚K (5430 ˚C), sem er svipaður hiti og á yfirborði sólarinnar.[4][5] Ástæða þess að innri kjarninn er fast efni, en ekki fljótandi, er þrýstingur, í samræmi við Simon-Glatzel-jöfnuna.[6]
Utan við innri kjarnann er ytri kjarni jarðar, sem er 2.260 km þykkt lag úr fljótandi járni og nikkel. Talið er að innri kjarninn vaxi hægt á kostnað ytri kjarnans, eftir því sem jörðin kólnar.[7]
Tilvísanir
[breyta | breyta frumkóða]- ↑ Monnereau, Marc; Calvet, Marie; Margerin, Ludovic; Souriau, Annie (21 maí 2010). „Lopsided growth of Earth's inner core“. Science. 328 (5981): 1014–1017. Bibcode:2010Sci...328.1014M. doi:10.1126/science.1186212. PMID 20395477. S2CID 10557604.
- ↑ Engdahl, E.R.; Flinn, E.A.; Massé, R.P. (1974). „Differential PKiKP travel times and the radius of the inner core“. Geophysical Journal International. 39 (3): 457–463. Bibcode:1974GeoJ...39..457E. doi:10.1111/j.1365-246x.1974.tb05467.x.
- ↑ Sigurður Steinþórsson (14.11.2002). „Hvernig er hægt að finna hvaða efni eru í miðju jarðar?“. Vísindavefurinn.
- ↑ Sigurður Steinþórsson (10.11.2008). „Hvers vegna er kjarni jarðar heitur?“. Vísindavefurinn.
- ↑ Alfè, D.; Gillan, M.J.; Price, G.D. (2007). „Temperature and composition of the Earth's core“. Contemporary Physics. 48 (2): 63–80. Bibcode:2007ConPh..48...63A. doi:10.1080/00107510701529653. S2CID 6347417.
- ↑ „From Core to Crust: Defining Earth's Layers | Exploring Earthquakes“.
- ↑ Jacobs, J.A. (1953). „The Earth's inner core“. Nature. 172 (4372): 297–298. Bibcode:1953Natur.172..297J. doi:10.1038/172297a0. S2CID 4222938.
