Hertogadæmið Normandí
Hertogadæmið Normandí er sögulegt hertogadæmi í norðvesturhluta Frakklands þar sem nú er héraðið Normandí. Hertogadæmið var stofnað af Karli einfalda, konungi Vestur-Frankíu, árið 911 fyrir víkingaforingjann Göngu-Hrólf. Þá höfðu víkingar herjað árum saman á löndin við Signu og stofnað byggðir við mynni árinnar. Íbúarnir voru kallaðir Normannar og hertogadæmið dró nafn af þeim. Hertogarnir voru kallaðir Rúðujarlar á Norðurlöndum, eftir höfuðborg þeirra Rúðuborg (Rouen).
Eftir að Vilhjálmur sigursæli lagði England undir sig árið 1066 voru Rúðujarlar oftast líka Englandskonungar. Einu undantekningarnar voru Róbert Courteheuse (1087–1106), Geoffrey Plantagenet (1144–1150), og Hinrik 2. (1150–1152) sem varð Englandskonungur 1154.
Árið 1202 lýsti Filippus 2. Frakklandskonungur því yfir að hertogadæmið félli honum í vil og tók það með hervaldi árið 1204. Hann lagði þó ekki Ermarsundseyjar undir sig. Hertogadæmið var umdeilt þar til Hinrik 3. Englandskonungur lét tilkall sitt eftir með Parísarsáttmálanum 1259. Englandskonungar héldu þó yfirráðum yfir Ermarsundseyjum,[1] þar sem þeir eru enn í dag óformlega titlaðir hertogar. Meginlandshluti hertogadæmisins varð að krúnulendu Frakkakonungs. Þótt hertogadæmið sé þannig enn til að nafninu til á Ermarsundseyjum, eru engin ummerki um það í stjórnsýslu eyjanna síðan þeim var skipt milli fógetadæmanna Jersey og Guernsey árið 1290.[2]
Tilvísanir
[breyta | breyta frumkóða]- ↑ Kelleher, A. (2022). „'The King's Other Islands of the Sea': The Channel Islands in the Plantagenet Realm, 1254–1341“. History. 107 (376): 453–483. doi:10.1111/1468-229X.13269.
- ↑ Matthews, Paul (1999). „Lé Rouai, Nouot' Duc“ (PDF). Jersey and Guernsey Law Review. 1999 (2).
