Frumefni í lotu 6
Frumefni í lotu 6 eru þau frumefni sem eru í lotu (röð) 6 í lotukerfinu. Lotukerfið raðar frumefnum þannig að lotubundnir (endurteknir) eiginleikar þeirra standast á í hópum (dálkum). Ný röð hefst þar sem þessir eiginleikar endurtaka sig. Í 6. lotu er 32 frumefni (jafn mörg og í lotu 7). Það fyrsta er sesín og það síðasta er radon. Síðasta stöðuga frumefnið í lotukerfinu er blý. Öll frumefnin sem koma á eftir því eru geislavirk. Bismút hefur þó helmingunartíma sem er meiri en 1019 ár, sem er þúsund milljón árum lengur en aldur alheimsins. Flest frumefni í lotu 6 fylla rafeindahvel 6s fyrst, og síðan 4f, 5d og 6p. Undantekning frá þessari reglu er til dæmis gull.
Lota 6 inniheldur lantaníð sem öll teljast sjaldgæfir jarðmálmar. Sum þeirra, eins og neódým, eru þekkt fyrir seglunareiginleika sína. Margir hliðarmálmar í lotu 6 eru mjög verðmætir, til dæmis gull og platína. Sumir tregir málmar í þessari lotu eru mjög eitraðir, til dæmis þallín. Frumefnin sem koma á eftir bismúti eru geislavirk og mjög sjaldgæf. Innan við eitt gramm af astati er talið vera til á jörðinni á hverjum tíma.[1]
Tilvísanir
[breyta | breyta frumkóða]- ↑ Gray, Theodore (2009). The Elements: A Visual Exploration of Every Known Atom in the Universe. New York: Black Dog & Leventhal Publishers. ISBN 978-1-57912-814-2.
