Frostaveturinn mikli 1880-81
Frostaveturinn mikli 1880-81 var harðindavetur. Milli jóla og nýárs gerði norðanstorma og hríð, frost fór í 30 gráður á Norðurlandi. Önnur norðanhríð kom eftir 9. janúar og urðu Norðurland og Vestfirðir verst úti. Hafís fyllti hverja vík.[1][2] Frosthörkur og bylir voru líka syðra. Um janúarmánuð var Faxaflói orðinn ísi lagður.[3]
Með hafísnum gengu ísbirnir á land og eru heimildir fyrir 63 komum þeirra.[4]
Í lok janúar var ekki farið í fjárhús sem langt voru frá bæjum en þá var frostið komið í ca. 33-37 gráður. Útigangshestar frusu í hel.[5] Á Vestfjörðum brotnuðu 26 bátar í stormi og brotnaði ný timburkirkja á Núpi í Dýrafirði. Póstgufuskipið Fönix fórst við Reykjanes í aftakaveðri en allir komust lífs af.
Í mars var komið gríðarlegt fannfergi Norðanlands að elstu menn mundu ekki annað eins. Frosthörkur héldu út mars en í byrjun apríl tók að hlýna.[6] Veturinn 1880-81 var talinn vera verri en frostaveturinn mikli 1917-18.[7]
Tilvísanir
[breyta | breyta frumkóða]- ↑ „Mannfellir vofði yfir á Íslandi fyrir fimmtíu árum (fyrri hluti)“. Lesbók Morgunblaðsins. 12. mars 1933. bls. 73-74. Sótt 1. desember 2025.
- ↑ „Mannfellir vofði yfir á Íslandi fyrir fimmtíu árum (niðurlag)“. Lesbók Morgunblaðsins. 19. mars 1933. bls. 84. Sótt 1. desember 2025.
- ↑ „Tíðarfarið: ‚harða veturinn' 1880—81“. Vísir. 25. janúar 1918. bls. 2. Sótt 1. desember 2025. Var þá gengið yfir Hvammsfjörð og af Akranesi til Reykjavíkur, og á land úr Flatey á Breiðafirði; stóð svo til 15. febrúar.
- ↑ Jón Már Halldórsson (22. desember 2005). „Hvað hafa margir ísbirnir komið til Íslands?“. Vísindavefurinn. Afrit af uppruna á 24. febrúar 2025. Sótt 1. desember 2025.
- ↑ Kristmundur Bjarnason. „harðindavorinu 1887“. Skagfirðingabók. bls. 120-133. Sótt 1. desember 2025.
- ↑ Þór Jakobsson. „Hafís í blöðunum 1918. IV. Harði veturinn 1880-1881“. Vísindavefurinn. Afrit af uppruna á 25. febrúar 2025. Sótt 1. desember 2025.
- ↑ Jón L. Hansson (8. desember 1940). „Frostaveturinn 1880-1881“. Lesbók Morgunblaðsins. bls. 390, 392. Sótt 1. desember 2025.