Fara í innihald

Dómarabókin

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu
Samson brýtur niður hof Dagóns og drepur þar með höfðingja Filistea.

Dómarabókin er sjöunda bók Hebresku Biblíunnar og kristna Gamla testamentisins. Hún segir sögu dómara sem voru tímabundnir foringjar Ísraelsmanna frá því þeir lögðu Kanansland undir sig þar til þeir stofnuðu konungsríki. Dómarabókin nær þannig yfir tímabilið milli Jósúabókar og Samúelsbókar.[1]

Sögur dómarabókarinnar fylgja allar svipuðu mynstri: Ísraelsmenn brjóta af sér í augum Javes, sem færir þá í hendur óvinum sínum; Jave útnefnir leiðtoga (dómara) sem fyllist anda hans, sigrar óvinina og endurheimtir frið. Eftir stutta stund byrjar fólkið þó aftur að brjóta af sér og sagan endurtekur sig.[2] Dómararnir í bókinni eru meðal annars Otníel, Ehúð, Debóra og Barak, Gídeon, Jefta og Samson. Meðal óvina Ísraelsmanna eru Móabítar, Ammonítar og Filistear.

Flestir fræðimenn eru sammála um að dómarabókin sé ekki heimild um sögu Ísraelsmanna, en sumir telja að söngur Debóru gæti verið vísun í Ísrael fyrir stofnun konungsríkis.[3][4][5] Frá síðari hluta 20. aldar hafa fræðimenn talið að bókin sé hluti af heild, ásamt 5. Mósebók, Jósúabók, Samúelsbók og Konungabók, sem hafi hugsanlega verið samdar af sama höfundi (devterónómistanum) snemma í herleiðingunni til Babýlonar á 6. öld f.Kr.[6]

Tilvísanir

[breyta | breyta frumkóða]
  1. Niditch, Susan (2008). Judges: a commentary. Westminster John Knox Press. ISBN 978-0-664-22096-9.
  2. Soggin, Alberto (1981). Judges. ISBN 978-0-664-22321-2.
  3. Killebrew, Ann E. (2020). „Early Israel's Origins, Settlement, and Ethnogenesis“. Í Kelle, Brad E.; Strawn, Brent A. (ritstjórar). The Oxford Handbook of the Historical Books of the Hebrew Bible. Oxford University Press. bls. 84. ISBN 978-0-19-007411-1.
  4. Smith, Mark S.; Bloch-Smith, Elizabeth M. (2021). Judges 1: A Commentary on Judges 1:1–10:5. Fortress Press. bls. 18-19. ISBN 978-0800660628.
  5. Dever, William G. (2023). „Christian Fundamentalism, Faith, and Archaeology“. Í Elliott, Mark; Atkinson, Kenneth; Rezetko, Robert (ritstjórar). Misusing Scripture: What are Evangelicals Doing with the Bible?. Taylor & Francis. bls. PT113. ISBN 978-1-000-85301-8.
  6. Knoppers, Gary (2000). Knoppers, Gary N.; McConville, J. Gordon (ritstjórar). Reconsidering Israel and Judah: recent studies on the Deuteronomistic history. Eisenbrauns. ISBN 978-1-57506-037-8.
  Þessi grein er stubbur. Þú getur hjálpað til með því að bæta við greinina.