Fara í innihald

Alassane Ouattara

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu
Alassane Ouattara
Alassane Ouattara árið 2024.
Forseti Fílabeinsstrandarinnar
Núverandi
Tók við embætti
4. desember 2010
ForsætisráðherraGuillaume Soro
Jeannot Ahoussou-Kouadio
Daniel Kablan Duncan
Amadou Gon Coulibaly
Hamed Bakayoko
Patrick Achi
Robert Beugré Mambé
VaraforsetiDaniel Kablan Duncan
Tiémoko Meyliet Koné
ForveriLaurent Gbagbo
Forsætisráðherra Fílabeinsstrandarinnar
Í embætti
7. nóvember 1990 – 9. desember 1993
ForsetiFélix Houphouët-Boigny
ForveriFélix Houphouët-Boigny
EftirmaðurDaniel Kablan Duncan
Persónulegar upplýsingar
Fæddur1. janúar 1942 (1942-01-01) (83 ára)
Dimbokro, Fílabeinsströndinni
StjórnmálaflokkurLýðræðisflokkurinn (fyrir 1994)
Lýðveldisfylkingin (1994–)
MakiBarbara Jean Davis (g. 1966, skilin)​
Dominique Nouvian ​(g. 1991)
Börn2
HáskóliDrexel-háskóli (BS)
Pennsylvaníuháskóli (MA, PhD)

Alassane Dramane Ouattara (f. 1. janúar 1942) er stjórnmálamaður frá Fílabeinsströndinni sem hefur verið forseti Fílabeinsstrandarinnar frá árinu 2010. Ouattara er hagfræðingur og hefur starfað fyrir Alþjóðagjaldeyrissjóðinn[1] og Seðlabanka Vestur-Afríkuríkja. Hann var forsætisráðherra Fílabeinsstrandarinnar frá nóvember 1990 til desember 1993 í stjórnartíð Félix Houphouët-Boigny forseta.[2][3][4][5] Ouattara varð forseti Lýðveldisfylkingarinnar, stjórnmálaflokks á Fílabeinsströndinni, árið 1999.

Alassane Ouattara fæddist á Fílabeinsströndinni en ólst upp í Búrkína Fasó, landi foreldra sinna.[6] Ouattara nam við Pennsylvaníuháskóla í Bandaríkjunum og útskrifaðist með mastersgráðu í hagfræði árið 1967 og doktorsgráðu árið 1972. Hann vann frá 1968 til 1990 hjá Alþjóðagjaldeyrissjóðnum.

Í nóvember árið 1990 skipaði Félix Houphouët-Boigny forseti Fílabeinsstrandarinnar Ouattara forsætisráðherra. Þegar Houphouët-Boigny lést árið 1993 var Ouattara nefndur sem mögulegur eftirmaður hans en hann tapaði baráttunni um forsetaembættið fyrir Henri Konan Bédié.[7] Frá 1994 til 1999 vann hann aftur fyrir Alþjóðagjaldeyrissjóðinn. Hann hefur alfarið einbeitt sér að landspólitík Fílabeinsstrandarinnar frá árinu 1999.

Ouattara er múslimi og kemur frá norðurhluta Fílabeinsstrandarinnar. Þess vegna var honum ekki leyft að bjóða sig fram til forseta árin 1995 og 2000. Dregið var í efa að foreldrar hans hefðu haft ríkisfang í landinu. Stjórnmálaflokkur Ouattara varð hlutskarpastur í sveitarstjórnarkosningum árið 2001 og hugsanlegt er að hann hefði getað unnir forsetakosningarnar 2000 ef hann hefði fengið leyfi til framboðs.

Þegar fyrsta borgarastyrjöld Fílabeinsstrandarinnar braust út árið 2002 flúði Ouattara land af ótta um líf sitt og fór í útlegð til Gabon og Frakklands.

Þegar boðað var til fyrstu forsetakosninganna á Fílabeinsströndinni frá árinu 2000 vann Ouattara sigur í annarri umferð þann 28. nóvember 2010 (enginn hafði hlotið meirihluta í fyrstu umferðinni). Andstæðingur Ouattara, sitjandi forsetinn Laurent Gbagbo, neitaði að viðurkenna ósigur en alþjóðasamfélagið viðurkenndi Ouattara sem réttkjörinn forseta, þar á meðal Afríkusambandið, öryggisráð Sameinuðu þjóðanna, Evrópusambandið (sérstaklega fyrrverandi herraþjóð Fílabeinsstrandarinnar, Frakkland) og Bandaríkin. Út braust önnur borgarastyrjöld milli stuðningsmanna Gbagbo og Ouattara en friðargæslusveitir Sameinuðu þjóðanna skárust í leikinn til stuðnings Ouattara.[8] Með þeirra hjálp var Gbagbo komið frá völdum og Ouattara var staðfestur sem nýr forseti Fílabeinsstrandarinnar í apríl 2011.[9]

Ouattara var endurkjörinn árið 2015. Stjórnarskrá Fílabeinsstrandarinnar kveður á um að forsetinn megi aðeins gegna tveimur kjörtímabilum en Ouattara bauð sig engu að síður fram í þriðja skipti árið 2020 og færði rök fyrir því að þar sem stjórnarskránni hefði verið breytt árið 2016 teldust fyrstu tvö kjörtímabil hans ekki með.[10] Framboð Ouattara var harðlega gagnrýnt og stjórnarandstaðan sniðgekk kosningarnar.[11] Í kosningunum 31. október 2020 fékk Ouattara 94,27% atkvæðanna.[12]

Ouattara boðaði í upphafi að hann myndi ekki bjóða sig fram aftur í forsetakosningum Fílabeinsstrandarinnar árið 2025. Honum snerist hins vegar hugur eftir að tilvonandi eftirmaður hans, forsætisráðherrann Amadou Gon Coulibaly, lést skyndilega árið 2020. Ouattara gaf því kost á sér á ný og bannaði helstu keppinautum sínum, fyrrum forsetanum Laurent Gbagbo og Tidjane Thiam, fyrrverandi forstjóra Credit Suisse, að bjóða sig fram.[13] Ouattara var lýstur sigurvegari kosninganna þann 28. október 2025.[14]

Tilvísanir

[breyta | breyta frumkóða]
  1. ↑ "Ivory Coast's Alassane Ouattara in profile" Geymt 20 júní 2018 í Wayback Machine, BBC News, 11. apríl 2011.
  2. ↑ „Profile at IMF website“. Afritað af uppruna á 21. desember 2005. Sótt 11 apríl 2011., 12. desember 2005.
  3. ↑ CV at Ouattara's website Geymt 9 nóvember 2007 í Wayback Machine.
  4. ↑ „A tale of 2 presidents“. CBC News. 25. mars 2011. Afrit af uppruna á 26 október 2020. Sótt 26 janúar 2020.
  5. ↑ „Gbagbo: Preventing ECOWAS military misadventure in Cote d'Ivoire“. Afrit af upprunalegu geymt þann 8 júlí 2011.
  6. ↑ Bogi Þór Arason (2. apríl 2011). „Bakarinn loksins bakaður?“. Morgunblaðið. bls. 28.
  7. ↑ Björn Teitsson (13. apríl 2011). „Uppgangur og hnignun á Fílabeinsströndinni“. Dagblaðið Vísir. bls. 16.
  8. ↑ Björn Teitsson (6. apríl 2011). „Gbagbo rambar á barmi falls“. Dagblaðið Vísir. bls. 19.
  9. ↑ Björn Teitsson (15. apríl 2011). „Blóðug átök um áratugaskeið“. Dagblaðið Vísir. bls. 26.
  10. ↑ „Ivory Coast court clears President Ouattara's contentious third-term bid“. Deutsche Welle (www.dw.com) (bresk enska). 15. september 2020. Sótt 12. mars 2021.
  11. ↑ Markús Þ. Þórhallsson (31. október 2020). „Forseti Fílabeinsstrandarinnar hvetur til rósemi“. RÚV. Sótt 29. október 2025.
  12. ↑ Atli Ísleifsson (3. nóvember 2020). „Ou­attara hlaut 94 prósent at­kvæða“. Vísir. Sótt 29. október 2025.
  13. ↑ „Stefnir í umdeildan kosningasigur Ouattara“. mbl.is. 25. október 2025. Sótt 29. október 2025.
  14. ↑ „Ouattara lýstur sigurvegari á Fílabeinsströndinni“. RÚV. 28. október 2020. Sótt 29. október 2025.


Fyrirrennari:
Laurent Gbagbo
Forseti Fílabeinsstrandarinnar
(4. desember 2010 –)
 Eftirmaður:
Enn í embætti
Fyrirrennari:
Félix Houphouët-Boigny
Forsætisráðherra Fílabeinsstrandarinnar
(7. nóvember 1990 – 9. desember 1993)
 Eftirmaður:
Daniel Kablan Duncan


Sótt frá „https://is.wikipedia.org/w/index.php?title=Alassane_Ouattara&oldid=1936507“