Adolf Eichmann

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu
Jump to navigation Jump to search
Adolf Eichmann
Adolf Eichmann
Adolf Eichmann í einkennisbúningi SS-liða árið 1942.
Fædd(ur) 19. mars 1906
Solingen, þýska keisaraveldinu
Látin(n) 31. maí 1962
Ramla, Ísrael
Hengdur
Starf/staða Ofursti
Maki Veronika Liebl (g. 1935)
Börn Klaus, Horst Adolf, Dieter Helmut, Ricardo Francisco
Foreldrar Adolf Karl Eichmann & Maria Schefferling
Stjórnmálaflokkur Nasistaflokkurinn
Undirskrift

Adolf Otto Eichmann (þekktur sem Adolf Eichmann; 19. mars 190631. maí 1962) var háttsettur foringi í þýska hernum (SS Obersturmbannführer eða ofursti) og Nasistaflokki Þýskalands í seinni heimsstyrjöldinni. Hann var einn af helstu skipuleggjendum Helfararinnar.[1]

Nasistar hófu innrás í Sovétríkin í júní árið 1941 og hófust handa við að útrýma gyðingum frekar en að flytja þá einfaldlega út úr Þýskalandi. Eichmann safnaði upplýsingum fyrir Reinhard Heydrich og sótti Wannsee-ráðstefnuna þann 20. janúar 1942 ásamt öðrum skipuleggjendum „lokalausnar“ nasistanna við gyðingavandanum. Vegna skipulagshæfileika Eichmanns fól Heydrich honum að sjá um nauðungarflutninga gyðinga í gettó og síðar í útrýmingarbúðir Austur-Evrópu þar sem þeir voru drepnir með eiturgasi. Þjóðverjar réðust inn í Ungverjaland í mars árið 1944 og Eichmann skipulagði nauðungarflutninga stórs hluta ungverska gyðingasamfélagsins. Gyðingarnir voru flestir fluttir til Auschwitz-fangabúðanna þar sem mikill meirihluti gyðinganna var drepinn við komu þeirra. Þegar nauðungarflutningunum var hætt í júlí árið 1944 höfðu 437.000 af 725.000 gyðingum Ungverjalands látið lífið. Undir lok stríðsins sagði Eichmann að hann myndi „stökkva í gröfina hlæjandi því tilhugsunin um að hafa líf fimm milljóna á samviskunni veitti [honum] mikla ánægju“.

Eftir að Þýskaland var sigrað árið 1945 flúði Eichmann til Austurríkis og bjó þar til ársins 1950, en þá flutti hann til Argentínu með fölsuðum skilríkjum. Hann var numinn brott af leyniþjónustu Ísraela, Mossad, árið 1960 og fluttur til Ísraels. Þar var hann ákærður fyrir glæpi gegn mannkyninu, sakfelldur og hengdur.[2]

Hannah Arendt skrifaði um réttarhöldin yfir Eichmann og samdi bókina Eichmann in Jerusalem: The Banality of Evil um þau. Arendt þótti lítið til persónuleika Eichmanns koma og fannst sláandi hve hversdagslegur hann væri í útliti og fasi.[3] Undirtitill bókarinnar, „hversdagsleiki hins illa“, vísaði til kenningar Arendt um að venjulegt og hversdagslegt fólk væri fært um að vinna mikil vonskuverk og þyrfti ekki að vera hatursfullt eða illgjarnt til þess.

Tilvísanir[breyta | breyta frumkóða]

  1. „Saga Eichmanns". . (Morgunblaðið). 3. mars 1961. Skoðað 2. júní.
  2. „Eichmann dæmdur til þess að hengjast". . (Þjóðviljinn). 16. desember 1961. Skoðað 2. júní.
  3. „Hversdagsleiki hins illa". . (Morgunblaðið). 21. febrúar 2009. Skoðað 2. júní.