Ásatrúarfélagið

Sigurblót í Öskjuhlíð á sumardaginn fyrsta 2009

Ásatrúarfélagið er íslenskt trúfélag. Félagið var stofnað sumardaginn fyrsta árið 1972 og viðurkennt af stjórnvöldum sem trúfélag árið eftir. Það varð þar með fyrsta félagið um Ásatrú sem fékk formlega viðurkenningu sem trúfélag. Það byggir á eins konar endurvakningu á norrænni goðafræði, oft kölluð Ásatrú. Rétt er þó að taka fram að nafnið Ásatrú er ekki mjög lýsandi, þar sem „Ásatrú“ inniheldur ekki einungis trú á Æsi, heldur líka önnur goðmögn svo sem Vani. Þess vegna er Ásatrú stundum nefnd „Vor siður“ eða einfaldlega heiðni. Félagsmenn í Ásatrúarfélaginu voru 6.246 þann 1. september 2025, eða um 1,5% þjóðarinnar.

Skipulag

Æðsti yfirmaður félagsins í trúmálum nefnist Allsherjargoði. Fyrsti Allsherjargoðinn var Sveinbjörn Beinteinsson en hann var Allsherjargoði frá stofnun félagsins til hann lést 24. desember 1993. Núverandi Allsherjargoði er Hilmar Örn Hilmarsson. Sex aðrir goðar eru til staðar, en þeir eru eins konar trúarlegir leiðtogar. Æðsta stjórn félagsins nefnist Allsherjarþing en á því mega sitja allir sjálfráða félagsmenn. Allsherjarþing er haldið síðasta laugardag hvers októbermánaðar. Lögrétta samanstendur af fimm fulltrúum kosnum af Allsherjarþinginu, Allsherjargoða og einum öðrum goða sem goðarnir velja úr sínum hópi. Lögrétta fer með stjórn félagsins á milli Allsherjarþinga.

Allsherjargoðar

Allsherjargoði	Hóf störf	Hætti
Sveinbjörn Beinteinsson	1972	1993
Jörmundur Ingi Hansen	1994	2002
Jónína Kristín Berg	2002	2003
Hilmar Örn Hilmarsson	2003

Blót og önnur trúmál

Ásatrú byggir að miklu leyti á fornri norrænni goðafræði og styðst því við rit svo sem Eddukvæði og Snorra-Eddu. Einn kjarnanna í trú Ásatrúarmanna er hringrás sköpunar og eyðingar, að heimurinn hafi aldrei orðið til úr engu og muni aldrei verða að engu, heldur haldi hann áfram að verða til og eyðast. Ásatrúarfélagið heldur fjögur höfuðblót yfir árið. Þau eru: Á fyrsta vetrardegi (upphaf nýs árs að fornu), á jólum (við sólhvörf), sumardaginn fyrsta og á fimmtudegi í tíundu viku sumars. Auk þess er haldið árlegt þorrablót á bóndadegi og vættablót í hverjum landsfjórðungi á fullveldisdegi Íslendinga.

Hof Ásatrúarfélagsins

Félagið fékk úthlutað lóð í sunnanverðri Öskjuhlíð árið 2008 og hugðist byggja þar hof. Framkvæmdinni hefur margsinnis verið frestað og hefur staðið yfir frá 2015.

Fjölgun félaga

Hér er tafla um fjölgun félaga í prósentum í félaginu frá árinu 1998. Tölur miðast við 1. janúar ár hvert.

Fjöldi félaga frá upphafi og að árinu 2010

Ártal	Meðlimir	Fjölgun
1998	280	—
1999	304	8,6%
2000	353	16,1%
2001	515	45,9%
2002	570	10,7%
2003	636	11,6%
2004	787	23,7%
2005	879	11,7%
2006	960	9,2%
2007	1040	8,3%
2008	1154	11,0%
2009	1275	10,5%
2010	1402	10,0%
2011	1648	17,5%
2012	1900	15,3%
2013	2095	10,3%
2014	2318	10,6%
2015	2591	11,8%
2016	3101	19,7%
2017	3490	12,5%
2018	4028	15,4%
2019	4342	7,8%
2020	4640	6,9%
2021	5009	8,0%
2022	5414	8,1%
2023	5641	4,2%
2024	5851	3,7%
2025	6023	2,9%

Heimildir

• „Ásatrúarfélagið“. Sótt 8. desember 2005.
• „Mannfjöldi eftir trú og lífsskoðunarfélögum 1998-2025“. Sótt 16. október 2025.

Tenglar

• Vefsíða Ásatrúarfélagsins