Reiðhjól
Reiðhjól, oft einfaldlega kallað hjól, er farartæki sem knúið er áfram af vöðvum hjólreiðamannsins. Hjólreiðar eru stundaðar sem ferðamáti, sem íþrótt, og til afþreyingar og útivistar. Þegar farið er á lágum hraða, sem til dæmis 1-15 km/klst, er reiðhjólið orkusnjallasti farartæki sem er almennt í boði. [1][2] Samanburðarrannsóknir sem hafa fylgst með venjulegt fólk yfir áratugi og borið saman heilsufar og dánarlikur hafa komist að þeirri niðurstöðu að þeir sem hjóla til samgangna lífa talsvert lengur. Dánarlikur á tímabílinu voru 30% lægri hjá þeim sem hjóla, en öðrum eftir að hafa leiðrétt fyrir ýmsar aðrar breytur svo sem önnur likamsrækt, samfélagsleg staða, kyn og fleira. [3][4]
Ökutæki sem eru í grunnin hönnuð eins og reiðhjól, en hafa hjálparmótor eru flokkuð sem tegund af reiðhjólum, kölluð pedelecs á ensku, háð nokkrum skilyrðum samkvæmt tilskipun ESB, 2002/24. Skilyrðin eru : Vélin er bara er virkur ef stigið er á pedölunum, hámarksafl vélar er 250 W, og ennfremur minnki aflið úr vélinni eftir sem hraðinn aukist, uns vélin veiti enga aðstoð við 25 km hraða.
Efnisyfirlit |
Saga reiðhjólsins á Íslandi [breyta]
Knud Zimsen segir frá því í endurminningum sínum, að Guðbrandur Finnbogason verslunarstjóri hafi átt fyrsta reiðhjólið, sem kom til Íslands. Hjólagrindin var úr járni, en hjólin úr tré með járngjörðum. Ekkert drif var á því, og þess vegna ekki hægt að hjóla upp í móti. Þetta hjól er nú á Þjóðminjasafninu. Guðmundur Sveinbjörnsson átti annað hjól af svipaðri gerð. 1892-1893 bættust tvö önnur hjól við, átti Teitur Ingimundarson úrsmiður annað, en Elías Olsen bókhaldari hitt. Var framhjólið á því mjög stórt, en aftari hjólið sáralítið. Tók það hinum mjög fram, enda safnaðist fólk saman til að horfa á hann aka á því umhverfis Austurvöll. Þessi hjól voru kölluð veltipétur eða Velociped. Og í blaðagrein einni hraðfóti. [5] [6]
Ýmsar hjólategundir [breyta]
- Einhjól
- Borgarhjól
- Götuhjól (hannað til keppnisnotkunnar)
- Fjallahjól
- Liggihjól
- Veltipétur
Tilvitnanir [breyta]
- ↑ "Johns Hopkins Gazette", 30. ágúst 1999
- ↑ Whitt, Frank R.; David G. Wilson (1982). Bicycling Science, Second edition, Massachusetts Institute of Technology, 277-300. ISBN 0-262-23111-5.
- ↑ "Archives of Internal Medicine", 2000
- ↑ Andersen, Lars Bo; Peter Schnohr, MD; Marianne Schroll, PhD, DMSc; Hans Ole Hein, MD (2000). „All-Cause Mortality Associated With Physical Activity During Leisure Time, Work, Sports, and Cycling to Work“: 1621-1628. ISSN 0003-9926.
- ↑ Reiðhjólið; grein í Fálkanum 1946
- ↑ Aflfræði-nýjungar síðustu 10 árin; grein í Nýju öldinni 1899