Bæti

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu
Stökkva á: flakk, leita
Bætismagn
Sameiginlegt forskeyti Tvöfaldt forskeyti
Nafn Tákn Tugastafur
SI
Tvöfaldur
JEDEC
Nafn Tákn Tvöfaldur
IEC
kílóbæti KB/kB 103 210 kibibæti KiB 210
megabæti MB 106 220 mebibæti MiB 220
gigabæti GB 109 230 gibibæti GiB 230
terabæti TB 1012 240 tebibæti TiB 240
petabæti PB 1015 250 pebibæti PiB 250
exabæti EB 1018 260 exbibæti EiB 260
zettabæti ZB 1021 270 zebibæti ZiB 270
yottabæti YB 1024 280 yobibyte YiB 280

Bæti[1][2] eða tölvustafur[1][2] er gagnaeining notuð í tölvum sem stendur fyrir staf eða hluta stafs. Bæti samanstendur almennt af átta bitum.[1] Stærð bætis er samt breytilegt eftir vélbúnaði og því var einingin áttund[3] (eða átta bita bæti) fundin upp sem samanstendur ávalt af átta bitum þar sem hver biti hefur gildið 0 eða 1 — sérhver áttund getur því tekið 256 mismunandi gildi (t.d. eina heiltölu á bilinu 0-255).

Bæti eru yfirleitt táknuð með hástafnum B. Sem dæmi eru (u.þ.b.) milljón bæti gjarnan táknuð sem 1 MB. Ein undanteknin er þó á þessari reglu, og er hún sú að 1 kílóbæti er gjarnan táknað með kb. Bæti eru gjarnan notuð til að tákna stærð gagnageymsla á meðan að bitar (sem táknaðir eru með litlu b-i, dæmi: 1 Mb) eru gjarnan notaðir til að tákna hraða nettenginga. Þetta veldur gjarnan ruglingi.

Einnig er gott að hafa í huga að:

1 GB
= 1024 MB
= 1024*1024 kb (1.048.576 kb)
= 1024*1024*1024 B (1.073.741.824 bæti)
= 1024*1024*1024*8 bitar
= 8Gb

Það þarf því nettengingu sem býður upp á 8 Mbás (Mb/s) til að hala niður skrá sem er 1MB að stærð á einni sekúndu. Einnig margfaldar hvert forskeyti í tölvuheiminum tölu um 1024, ólíkt því sem venjan er þar sem hvert forskeyti margfaldar tölu upp um 1000.

Gagnastærð á gagnageymslum[breyta]

Framleiðendur harðra diska hafa jafnan ruglað viðskiptavini sína með því að nota ekki þetta kerfi. Hjá þeim hefur 1MB í gegnum tíðina táknað 1 milljón bæta og hafa þeir þannig blekkt viðskiptavini sína til að kaupa tæki með minni minnisgetu en þeir töldu sig vera að kaupa. Þetta mun þó hugsanlega breytast eftir að dómur sem féll árið 2007 í máli gegn einum stærsta harðdiskaframleiðanda í heimi (Seagate) þar sem þeir voru dæmdir til að greiða skaðabætur fyrir að hafa viljandi ruglað viðskiptavini sína með þessum hætti [4].

Heimildir[breyta]

  1. 1,0 1,1 1,2 bæti
  2. 2,0 2,1 Byte
  3. áttund
  4. Frétt Computerworld um lögsókn á hendur Seagate